# Tor Browser rehberi

## Başlarken

- Tor Browser hakkında
- İndirmek
- Kurulum
- İlk kez çalıştırma
- Güncellemek
- Tor Browser uygulamasını taşınabilir yapmak
- Dil desteği
- Kaldırmak
- Tor Browser imzasını doğrulamak

## Sansürü aşmak

- Tor engellemesini aşmak
- Köprüleri kullanmak
- Köprüleri almak
- Sansür uygulanan bölgelerden Tor ağına bağlanmak

## Özellikler

- Parmak izi çıkarılmasına karşı koruma
- Kimlikleri yönetmek
- Güvenli bağlantılar
- Güvenlik düzeyleri
- Uygulama ekleri
- Onion hizmetleri
- Varsayılan arama motoru

## Sorunlarla karşılaşmak

- Sorunları gidermek
- Bilinen sorunlar
- Virüs koruması Tor Browser uygulamasını engelliyor
- Gmail hesabı uyarısı
- torrc dosyasını düzenlemek
- Güvenlik doğrulamaları ve uyarı iletileri
- Site hesabı kilitlenmeleri
- Tor günlük kayıtlarındaki hataları okumak
- Bir onion sitesine erişme sorunu
- "Vekil sunucu bağlantıyı reddetti" sorunu

## Genel

- Tor Browser kullanmanın maliyeti
- Tor Browser yer imlerini yönetin
- Tor Browser ve gizli gezinti kipi
- Site Tor üzerinden erişimi engelliyor
- Tor Browser hızı
- Google sitesi farklı dilde görünüyor
- VPN ile Tor Browser

## Güvenlik

- Tor ağını diğer tarayıcılar ile kullanmak
- Tor Browser iyi kullanım örnekleri
- Koruma aktarıcılarını anlamak
- Android için Tor Browser izleyici uyarıları
- Tor Browser eski işletim sistemi desteği

# Başlarken

## Konular

- Tor Browser hakkında
- İndirmek
- Kurulum
- İlk kez çalıştırma
- Güncellemek
- Tor Browser uygulamasını taşınabilir yapmak
- Dil desteği
- Kaldırmak
- Tor Browser imzasını doğrulamak

# Tor Browser nedir ve nasıl çalışır?

Tor Browser hakkında

### Tor Browser hakkında

Tor Browser, Mozilla Firefox ESR (Genişletilmiş Destek Sürümü) sürümünü temel alır. Ancak Tor ağı ile kullanılmak üzere oldukça değiştirilmiştir. Bu değişiklikler ek yamalar ve özellikler gizliliği ve güvenliği artıran Tor Browser uygulamasını Firefox ve diğer tarayıcılardan temelde farklılaştırır.

Çevrim içi izlemeye ve tarayıcının parmak izinin çıkarılmasına karşı koymak için özel olarak geliştirilmiştir ve sitelerin tarayıcı yapılandırmanıza göre sizi tanımlamasını önlemeye yardım eder. Diğer tarayıcıları Tor ağına yöneltmek teknik olarak yapılabilse de, sizi anonimlik ve bilgi sızıntısı ile ilgili ciddi risklere açık bırakır. Bu nedenle, Tor ağını Tor Browser dışında başka bir tarayıcı ile kullanmanızı önermiyoruz.

Varsayılan olarak Tor Browser gezinme geçmişini kaydetmez. Tanımlama bilgileri yalnızca tek bir oturum için geçerlidir (Tor Browser kapatılana ya da Kimliği yenile üzerine tıklanana kadar). Tor Browser tasarımı ile ilgili ayrıntılı bilgi alın.

### Tor ağı

Tor ağını kullanmanın üç ana özelliği vardır:

- İnternet hizmeti sağlayıcınız ya da bağlantınızı yerel olarak izleyenler, internet üzerinde yaptığınız işlemleri ve ziyaret ettiğiniz sitelerin ad ve adreslerini izleyemez.
- Kullandığınız site ve hizmetleri sağlayanlar ile bunları izleyenler gerçek İnternet (IP) adresiniz yerine yalnızca Tor ağından bir bağlantı geldiğini görür ve siz kendinizi açık etmedikçe kim olduğunuzu bilemez.
- Tor, bölgenizde kısıtlanabilecek veya engellenebilecek sitelere ve çevrim içi hizmetlere erişim sağlayarak sansürü aşmanızı sağlar.

### Tor nasıl çalışır

Tor, internet üzerinde kişisel gizliliğinizi koruyan ve güvenliğinizi arttıran bir sanal tüneller ağıdır. Bağlantı trafiğinizi rastgele seçilmiş üç sunucu üzerinden internet üzerine ulaştırır (bunlar aktarıcı olarak da bilinir). Devredeki son aktarıcı ("çıkış aktarıcısı") trafiği herkese açık internet üzerine aktarır. Yukarıdaki görsel bir siteye Tor ağı üzerinden nasıl erişildiğini gösterir. Trafiğin birden fazla durak ya da aktarıcı üzerinden geçmesi, soğanın dilimleri ile gösterilmiştir. Veriler her durakta şifrelenir ve şifresi çözülür.

# Tor Browser nasıl indirilir

İndirmek

Tor Browser en kolay ve güvenli olarak https://www.torproject.org/tr/download adresindeki resmi Tor Project sitesinden indirilebilir. Site ile bağlantınız HTTPS kullanılarak korunur ve bu da birinin araya girmesini çok daha zorlaştırır. Bununla birlikte, Tor Project sitesine erişemediğiniz zamanlar olabilir. Örneğin, Tor sitesi erişim ağınızda engelleniyor olabilir. Bu durumda, aşağıdaki alternatif indirme yöntemlerinden birini kullanabilirsiniz:

### Yansılar

Tor Browser uygulamasını resmi Tor Project sitesinden indiremiyorsanız, EFF veya La Cebolla üzerindeki resmi yansılarımızın birinden indirmeyi deneyebilirsiniz.

### GetTor

GetTor; iletileri otomatik olarak yanıtlayarak, Dropbox, Google Drive ve GitHub gibi çeşitli konumlarda bulunan güncel Tor Browser sürümü bağlantılarını gönderen bir hizmettir.

#### Telegram üzerinden Tor Browser alın

Telegram üzerinde @GetTor_Bot adresine bir ileti gönderin.

- Sohbet içinde 'Başlat' üzerine dokunun ya da `/start` yazın.
- Dilinizi seçin.

Tor Browser iki şekilde indirilebilir.

- 'Bana Tor Browser gönder' üzerine dokunun ve işletim sisteminizi seçin. GetTor, indirebileceğiniz bir Tor Browser dosyası ve indirilen dosyanın sağlamasını yapabileceğiniz bir imza ile yanıt verir.
- Resmi yansı sitelerinden birinden indirmek için 'Bana Tor Browser için yansı adreslerini gönder' üzerine dokunun.

#### E-posta ile Tor Browser alın

İleti içeriğine kullandığınız işletim sistemine göre "windows", "osx" ya da "linux" (tırnak işaretleri olmadan) yazarak gettor@torproject.org adresine bir e-posta gönderin. Örneğin, Windows üzerinde çalışacak Tor Browser indirme bağlantılarını almak için gettor@torproject.org adresine içinde "windows" yazan bir e-posta gönderin.

GetTor hizmeti, Tor Browser paketini indirebileceğiniz bağlantılar, şifrelenmiş imza (indirmeyi doğrulamak için), imzayı oluşturmak için kullanılan parmak izi ve paketin sağlama değerini içeren bir e-posta ile yanıt verir. Kullandığınız bilgisayarın modeline bağlı olarak "32-bit" ya da "64-bit" uygulamalardan birini seçmeniz istenebilir.

# Tor Browser nasıl kurulur

Windows Windows macOS macOS Linux Linux Android Android iOS iOS
Windows

### Sistem gereksinimleri

İşletim sistemleri (32 bit ve 64 bit):

- Windows 10
- Windows 11

### Installation

1. Tor Browser indirme sayfasına gidin.
2. Windows `.exe` dosyasını indirin.
3. (Önerilir) Dosya imzasını doğrulayın.
4. İndirme işlemi tamamlandığında `.exe` dosyası üzerine çift tıklayın. Açılacak kurulum yardımcısındaki adımları izleyin.

### Tor Browser nerede bulunur

Tor Browser kurduysanız ancak bulamıyorsanız:

- Varsayılan olarak, kurucu Tor Browser uygulamasını İndirilenler veya Masaüstü klasörünüze yerleştirir.
- Kurulum sırasında bu seçeneğin işaretini kaldırmadığınız sürece, kurucu Masaüstünüzde bir kısayol oluşturur.
- Yerini hala bulamıyorsanız, yeniden kurmayı deneyin ve kurucuda görüntülenen klasör yoluna dikkat edin. Kolayca hatırlayacağınız bir klasör seçin.
- Kurulduktan sonra bu konumdaki Tor Browser klasörüne bakın.

macOS

### Sistem gereksinimleri

- macOS 10.15 ve üzeri.

### Installation

1. Tor Browser indirme sayfasına gidin.
2. macOS `.dmg` dosyasını indirin.
3. (Önerilir) Dosya imzasını doğrulayın.
4. İndirme işlemi tamamlandığında `.dmg` dosyası üzerine çift tıklayın. Açılacak kurulum yardımcısındaki adımları izleyin.

Linux

### Sistem gereksinimleri

Tor Browser tüm modern Linux temelli işletim sistemlerinde desteklenir. Kurarken bir sorunla karşılaşırsanız lütfen bize ulaşın.

Not: 32-bit Linux işletim sistemleri (i686 mimarisi) için destek, bir sonraki büyük Tor Browser sürümü olan 16.0 ile sona erecek. Linux dağıtımlarının büyük çoğunluğu artık 32-bit Linux (x86 üzerinde) desteği vermiyor. Firefox tarafındaki desteğin de sonlandırılmasıyla, 32-bit Linux için Tor Browser uygulamasını geliştirme sürdürülemez oldu. Kullanıcılara, son güncellemeleri alabilmeleri ve Tor Browser tarafından sunulan güvenlik özelliklerinden yararlanabilmeleri için Tor Browser uygulamasını 64-bit Linux işletim sistemi üzerine kurmalarını önemle öneriyoruz.

### Installation

1. Tor Browser indirme sayfasına gidin.
2. Linux `.tar.xz` dosyasını indirin.
3. (Önerilir) Dosya imzasını doğrulayın.
4. Şimdi görsel ya da komut satırı yöntemlerinden birini izleyin:

#### Görsel yöntem

- İndirme işlemi tamamlandığında arşiv dosyasını bir arşiv uygulaması ile ayıklayın.
- Tor Browser klasörünü açın.
- Tarayıcıyı başlatmak için `start-tor-browser.desktop` dosyasına tıklayın. Not: Bu adımlar işe yaramazsa, lütfen aşağıdaki komut satırı yöntemini deneyin.

#### Komut satırı yöntemi

- İndirme işlemi tamamlandığında `tar -xf [TB archive]` komutunu kullanarak arşiv dosyasını ayıklayın.
- Tor Browser uygulamasını Tor Browser klasörünün içinden şu komutları yürüterek başlatabilirsiniz: `./start-tor-browser.desktop` Not: Bu komut çalışmazsa, büyük olasılıkla dosyayı yürütülebilir yapmanız gerekir. Bu klasörde şu komutu yürütün: `chmod +x start-tor-browser.desktop`
- Tor Browser uygulamasını bir bilgisayar uygulaması olarak kaydedip uygulama menüsünden erişmek için şu komutu yürütün: `./start-tor-browser.desktop --register-app` Ayrıntılı bilgi almak için Tor Browser nasıl güncellenir bölümüne bakabilirsiniz.

### Chrome OS ile ilgili not

Ne yazık ki, henüz Chrome OS için resmi bir Tor Browser sürümümüz yok. Chrome OS üzerinde Android için Tor Browser kullanabilirsiniz. Chrome OS üzerinde Tor Mobile kullandığınızda sitelerin mobil (bilgisayar değil) sürümlerini görebileceğinizi unutmayın. Bununla birlikte uygulamayı Chrome OS üzerinde denetlemediğimiz için Android için Tor Browser tarafından sağlanan tüm kişisel gizlilik özelliklerinin düzgün çalışıp çalışmadığını bilmiyoruz.

Android

### Sistem gereksinimleri

Android için Tor Browser, Android için Mozilla Firefox üzerine geliştirilmiştir ve şunlarla kullanılabilir:

- Android 5.0 ya da üzeri.
- Aarch64, Arm, x86_64 ve x86 mimarileri.

Not: Android aygıtınızın desteklediği mimari türünden emin değilseniz, Android için Tor Browser uygulamasını yalnızca uygulama mağazalarından, yani Google Play Store veya F-Droid üzerinden kurmanız önerilir.

### İndir ve kur

Android için Tor Browser, Play Store, F-Droid, Tor Project sitesi ve GetTor üzerinden alınabilir.

#### Google Play

Android için Tor Browser uygulaması Google Play Store üzerinden kurulabilir.

#### F-Droid

Guardian Project, F-Droid üzerindeki Guardian Project resmi uygulama deposu içinde Android için Tor Browser uygulamasını sunuyor. F-Droid üzerinden Android için Tor Browser kurmak için lütfen şu adımları izleyin:

- F-Droid sitesinden Android aygıtınıza F-Droid uygulamasını kurun.
- F-Droid Android paketi dosyasını kurun ve uygulamayı başlatın.
- Ekranın altındaki gezinme çubuğunda "Ayarlar" (⚙️) üzerine dokunun.
- "My Apps" bölümünden, "Repositories" üzerine dokunun.
- Yeni bir depo eklemek için "+" üzerine dokunun.
- Resmi Guardian Project uygulama deposunu ekleyin.
- F-Droid tarafından Guardian Project deposundaki uygulamaların listesinin indirilmesi biraz zaman alabilir.
- "Depoyu ekle" üzerine dokunarak onaylayın.
- F-Droid giriş sayfasına dönün.
- "Ara" (🔍) üzerine dokunun ve "Tor Browser for Android" ifadesini arayın.
- Uygulamayı kurmak için "Android için Tor Browser" üzerine ve "Kur" üzerine dokunun.

iOS

iOS için bir Tor Browser sürümü yoktur. Onion Browser adındaki iOS uygulamasını öneririz. Bu uygulama açık kaynaklıdır, Tor yöneltmesini kullanır ve Tor Project ile yakın çalışan bir kişi tarafından geliştirilmektedir. Bununla birlikte Apple, iOS üzerindeki tarayıcıların Webkit adında bir şey kullanmasını zorunlu kılmaktadır. Bu durum Onion Browser uygulamasının Tor Browser ile aynı düzeyde kişisel gizlilik koruması sağlamasını engeller.

Onion Browser ile ilgili ayrıntılı bilgi alın. Onion Browser uygulamasını App Store üzerinden indirebilirsiniz.

# Tor Browser uygulamasını ilk kez çalıştırmak.

Bilgisayar Bilgisayar Android Android
Bilgisayar

### Görüntüleme dilini seçin

Tor Browser başlatıldığında, görüntüleme dili sisteminizin varsayılan dili olarak ayarlanır. Tor Browser çeşitli dillerde kullanılabilir. Görüntüleme dilini "Dili değiştir" üzerine tıklayarak değiştirebilirsiniz.

"Dil" ayarlarında, açılan kutudan kullanmak istediğiniz görüntüleme dilini seçin.

### Bağlan

Tor Browser uygulamasını başlattığınızda Tor ağı ile bağlantı kurma penceresi görüntülenir. Bu pencerede doğrudan Tor ağına bağlanma ya da Tor Browser uygulamasını bağlantınıza göre yapılandırma seçenekleri sunulur. Tarayıcı her çalıştırıldığında, daha önce kaydedilmiş Tor Browser bağlantı ayarları ile Tor ağına ulaşılmasını sağlamak için "Bağlantı her zaman otomatik olarak kurulsun" seçeneğini açın.

Çoğu durumda "Bağlan" seçeneğinin seçilmesi, herhangi bir yapılandırma gerekmeden Tor ağına bağlanmanızı sağlar.

Tıklandıktan sonra, Tor bağlantısının kurulma aşamaları bir çubuk üzerinde görüntülenir. Hızlı bir bağlantınız olduğu halde bu çubuk bir noktada takılıp kalıyorsa, 'Bağlantı Yardımcısı' özelliğini kullanabilir ya da yapabileceklerinizi görmek için Sorunları çözmek sayfasına bakabilirsiniz. Ama bağlantınızın sansürlendiğini ya da ağınızda vekil sunucu kullanıldığını biliyorsanız, "Bağlantıyı yapılandır" üzerine tıklamalısınız.

### Bağlantı Yardımcısı

Bulunduğunuz konumda Tor ağı engelleniyorsa, bir köprü kullanmak işe yarayabilir. Bağlantı Yardımcısı ile konumunuzu kullanarak bir köprü belirleyebilirsiniz.

Bağlantı Yardımcısı konumunuzu belirleyemiyorsa, açılan menüden bölgenizi seçip 'Bir köprü dene' seçeneğine tıklayabilirsiniz.

### Yapılandır

Tor Browser size birkaç yapılandırma seçeneği sunar.

Bağlantı Yardımcısı, size internet bağlantınızın durumu ve Tor ağı ile bağlantınız ile ilgili bilgi verir.

İlk seçenek: 'Bağlantı her zaman otomatik olarak kurulsun'. Açıldığında, Tor Browser her başlatıldığında önceden kaydedilmiş ayarlar ile bağlantı kurmayı dener.

Bağlantınızın sansürlendiğini biliyorsanız ya da Tor ağı ile bağlantı kurmayı deneyip başarısız olduysanız ve başka hiçbir çözüm işe yaramadıysa, Tor Browser uygulamasını bir değiştirilebilir taşıyıcı kullanacak şekilde yapılandırabilirsiniz. 'Köprüler', bir değiştirilebilir taşıyıcının yapılandırılabileceği ya da Köprüler kullanılarak bağlantı kurulabilecek Engellemeyi aşmak bölümünü görüntüler.

### Diğer seçenekler

Bağlantınız bir vekil sunucu kullanıyorsa, 'Tor Browser uygulamasının internet bağlantısını yapılandırın' seçeneği yerine 'Ayarlar...' seçeneğine tıklayarak yapılandırmayı ayarlayabilirsiniz. Çoğu durumda bu gerekli değildir. Sisteminizdeki diğer tarayıcılar için de aynı ayarlar kullanıldığından bu seçeneği işaretlemeniz gerekiyorsa genellikle bunu bilirsiniz. Olabiliyorsa, ağ yöneticinizden yardım isteyin. Bağlantınız bir vekil sunucu kullanmıyorsa, "Bağlan" üzerine tıklayın.

Android

### Görüntüleme dilini seçin

Android için Tor Browser başlatıldığında, görüntüleme dili sisteminizin varsayılan dili olarak ayarlanır. Tor Browser çeşitli dillerde kullanılabilir.

Görüntüleme dilinizi ayarlamak için:

- 'Ayarlar' (⚙️) üzerine dokunun.
- 'Dil' üzerine dokunun.
- Görüntüleme dilini seçin.

#### Bağlan

Tor Browser ilk kez çalıştırıldığında, doğrudan Tor ağına bağlanma ya da Tor Browser bağlantınızı yapılandırma seçeneği sunulur.

- Tarayıcı her çalıştırıldığında, daha önce kaydedilmiş Tor Browser bağlantı ayarları ile Tor ağına ulaşılmasını sağlamak için "Bağlantı her zaman otomatik olarak kurulsun" seçeneğini açın.
- Tor ağına bağlanmak için "Bağlan" üzerine dokunun.
- Tor ağı ile bağlantı ilerlemesini gösteren bir durum çubuğu görüntülenir.

##### Bağlantı Yardımcısı

Bağlantınız sansürleniyorsa ya da Tor ağı ile doğrudan bağlantı kurulamıyorsa, Bağlantı Yardımcısı sorunu çözebilir. Bağlantı Yardımcısı, Android için Tor Browser uygulamasında bulunan ve gerektiğinde otomatik olarak konumunuza en uygun engellemeyi aşma yöntemini kullanmanızı öneren bir özelliktir.

- 'Bir köprü deneyin' üzerine dokunun.
- Bağlantı Yardımcısı konumunuzu belirleyemiyorsa, açılan menüden bölgenizi seçip 'Bir köprü dene' üzerine tıklayabilirsiniz.

# Tor Browser nasıl güncel tutulur

Bilgisayar Bilgisayar Android Android
Bilgisayar

Tor Browser her zaman güncel tutulmalıdır. Uygulamanın eski bir sürümünü kullanmayı sürdürürseniz, kişisel verileriniz gizliliğini ve anonim olarak kalmanızı tehlikeye atan ciddi güvenlik açıklarına karşı korumasız kalabilirsiniz. Yeni bir Tor Browser sürümünün yayınlandığı size bildirilerek uygulamayı güncellemeniz istenir. Ana menüde ((≡) üzerinde yukarı doğru bir ok olan yeşil bir daire ve Tor Browser başlatıldığında bir güncelleme bildirimi görüntülenebilir. Güncelleme işlemini otomatik ya da el ile yapabilirsiniz.

### TOR BROWSER UYGULAMASINI OTOMATİK OLARAK GÜNCELLEMEK

Tor Browser güncellemesi olduğu bildirildiğinde, ana menüye (≡) tıklayıp "Güncelleme yayınlanmış - Şimdi yeniden başlat" üzerine tıklayın.

Güncellemenin indirilmesini ve kurulmasını bekleyin. Tor Browser yeniden başlatıldıktan sonra güncel sürümü kullanıyor olacaksınız.

### TOR BROWSER UYGULAMASINI EL İLE GÜNCELLEMEK

Tor Browser uygulamasını güncellemeniz gerektiği bildirildiğinde, sitelerdeki gezinmenizi bitirin ve uygulamayı kapatın.

Tor Browser uygulamasının bulunduğu klasörü silerek sisteminizden kaldırın (ayrıntılı bilgi almak için Kaldırmak bölümüne bakabilirsiniz).

https://www.torproject.org/tr/download/ adresine giderek güncel Tor Browser sürümünün bir kopyasını indirin. Ardından daha önce olduğu gibi kurun.

Android

Android için Tor Browser, otomatik olarak uygulama mağazalarından veya el ile Tor Project sitesinden güncellenebilir.

#### Google Play Store üzerinden güncelleme

- Google Play Store uygulamasını açın.
- Sağ üst köşedeki profil simgesine dokunun.
- 'Uygulamaları ve cihazı yönetin' üzerine dokunun.
- 'Yönetme' sekmesine dokunun.
- 'Güncellemeler var' üzerine dokunun
- Güncellenmesi gereken uygulamalar listesinden Android için Tor Browser üzerine dokunun.
- 'Güncelle' üzerine dokunun.

#### F-Droid mağazasından güncelleme

- "Ayarlar" ve "Kurulu uygulamaları yönet" üzerinde dokunun.
- Sonraki sayfada Tor Browser uygulamasını seçip "Güncelle" üzerine dokunun.

#### Siteden, Tor yansı sitesinden veya GetTor üzerinden güncelleme

1. Güncel Tor Browser Android paketi (`apk`) dosyasını Tor Project sitesinden, resmi yansı sitelerinden birinden veya GetTor üzerinden indirin.
2. `apk` dosyasını kurun.
3. Çoğu durumda güncel Android için Tor Browser sürümü önceki sürümün üzerine yazılarak tarayıcı güncellenir.
4. Bunu yapmak tarayıcıyı güncelleyemezse, yeniden kurmadan önce Tor Browser uygulamasını kaldırmanız gerekebilir.

# Tor Browser uygulamasını USB disk ya da SD kart üzerinde çalıştırmak

Windows Windows macOS macOS Linux Linux
Windows

1. Taşınabilir ortamı bilgisayara takın ve biçimlendirin. Her dosya sistemi kullanılabilir.
2. Tor Browser indirme sayfasına gidin.
3. Windows `.exe` dosyasını indirin ve doğrudan ortam üzerine kaydedin.
4. (Önerilir) Dosya imzasını doğrulayın.
5. İndirme işlemi tamamlandığında `.exe` dosyası üzerine çift tıklayın. Açılacak kurulum yardımcısındaki adımları izleyin.
6. Tor Browser uygulamasını nereye kurmak istediğiniz sorulduğunda, taşınabilir ortamınızı seçin.

macOS

1. Taşınabilir ortamı bilgisayara takın ve biçimlendirin. macOS Gelişmiş (Extended, Journaled) dosya biçimini kullanmalısınız.
2. Tor Browser indirme sayfasına gidin.
3. macOS `.dmg` dosyasını indirin ve doğrudan ortam üzerine kaydedin.
4. (Önerilir) Dosya imzasını doğrulayın.
5. İndirme işlemi tamamlandığında `.dmg` dosyası üzerine çift tıklayın. Açılacak kurulum yardımcısındaki adımları izleyin.
6. Tor Browser uygulamasını nereye kurmak istediğiniz sorulduğunda, taşınabilir ortamınızı seçin.

Linux

1. Taşınabilir ortamı bilgisayara takın ve biçimlendirin. Her dosya sistemi kullanılabilir.
2. Tor Browser indirme sayfasına gidin.
3. Linux `.tar.xz` dosyasını indirin ve doğrudan ortam üzerine kaydedin.
4. (Önerilir) Dosya imzasını doğrulayın.
5. İndirme işlemi tamamlandığında arşiv dosyasını ortam üzerine ayıklayın.

# Tor Browser uygulamasını istediğiniz dilde edinmek

Dil desteği

Herkesin kendi dilinde Tor Browser kullanmanın keyfini sürmesini istiyoruz. Tor Browser birden fazla dilde kullanılabilir ve topluluğumuzun yardımıyla daha fazla dili eklemeyi sürdürüyoruz. Çeviriye yardımcı olmak ister misiniz? Bir Tor çevirmeni olun! Desteklenen güncel dil listesi şöyledir:

Language
العربية (ar)
Català (ca)
česky (cs)
Dansk (da)
Deutsch (de)
Ελληνικά (el)
English (en)
Español (es)
ﻑﺍﺮﺴﯾ (fa)
Suomi (fi)
Français (fr)
Gaeilge (ga-IE)
עברית (he)
Magyar nyelv (hu)
Indonesia (id)
Islenska (is)
Italiano (it)
日本語 (ja)
ქართული (ka)
한국어 (ko)
lietuvių kalba (lt)
македонски (mk)
ﺐﻫﺎﺳ ﻡﻼﻳﻭ (ms)
မြမစ (my)
Norsk Bokmål (nb-NO)
Nederlands (nl)
Polszczyzna (pl)
Português Brasil(pt-BR)
Română (ro)
Русский (ru)
Shqip (sq)
Svenska (sv-SE)
ภาษาไทย (th)
Türkçe (tr)
Український (uk)
Tiếng Việt (vi)
简体中文 (zh-CN)
正體字 (zh-TW)

# Tor Browser nasıl kaldırılır

Windows Windows macOS macOS Linux Linux Android Android
Windows

- Tor Browser klasörünü ya da uygulamasını bulun. Varsayılan olarak Masaüstü klasörü kullanılır.
- Tor Browser klasörünü ya da uygulamasını silin.
- Çöp kutunuzu boşaltın.

macOS

- Tor Browser klasörünü ya da uygulamasını bulun. Varsayılan olarak Applications klasörü kullanılır.
- Tor Browser uygulamasını çöp kutusuna atın.
- `~/Library/Application Support/` klasörüne gidin.
- Yeni macOS sürümlerinde Library klasörünün gizli olduğunu unutmayın. Bu klasörü açmak için Finder içinde "Git" menüsünde "Klasöre git..." seçeneğini kullanın.

- Açılan pencereye `~/Library/Application Support/` yazıp Git üzerine tıklayın.

- TorBrowser-Data klasörünü bulup çöp kutusuna atın.
- Çöp kutunuzu boşaltın.

Tor Browser uygulamasını varsayılan konuma kurmadıysanız (Applications klasörü), TorBrowser-Data klasörü `~/Library/Application Support/` klasöründe değil Tor Browser kurulum klasöründe bulunur.

Linux

- Tor Browser klasörünü bulun. Linux üzerinde bir varsayılan konum yoktur. Ancak klasör "tor-browser" adında olacaktır.
- Tor Browser klasöründe terminali başlatın ve Tor Browser bilgisayar kaydını kaldırmak için şu komutu yürütün: `./start-tor-browser.desktop --unregister-app`
- Tor Browser klasörünü silin.
- Çöp kutunuzu boşaltın.

Kaldırma işlemi için işletim sisteminizde bulunan standart "Uygulama kaldırma" aracının kullanılmadığını unutmayın.

Android

Android için Tor Browser doğrudan F-Droid, Google Play ya da mobil aygıtınızın uygulama ayarlarından kaldırılabilir.

#### Google Play Store üzerinden kaldır

- Google Play Store uygulamasını açın.
- Sağ üst köşedeki profil simgesine dokunun.
- 'Uygulamaları ve cihazı yönetin' üzerine dokunun.
- 'Yönetme' sekmesine dokunun.
- Aygıtınıza kurulmuş uygulamaların listesinden Android için Tor Browser üzerine dokunun.
- 'Kaldır' üzerine dokunun.

#### F-Droid mağazasından kaldır

- "Ayarlar" ve "Kurulu uygulamaları yönet" üzerinde dokunun.
- Sonraki sayfada Tor Browser uygulamasını seçip "Kaldır" üzerine dokunun.

#### Aygıt ayarlarından kaldırmak

- Mobil aygıtınızın markasına bağlı olarak Ayarlar > Uygulamalar bölümüne gidin. Tor Browser uygulamasını seçerek "Kaldır" üzerine dokunun.

# Tor Browser paketinin imzası nasıl doğrulanır

Windows Windows macOS macOS Linux Linux
Windows

İndirme sayfasındaki tüm dosyalar için paket ile aynı adı taşıyan ".asc" uzantılı bir "imza" dosyası bulunur. These .asc files are OpenPGP signatures. Bu .asc dosyaları OpenPGP imzalarıdır. Bu imzalar, indirdiğiniz dosyanın tam olarak almanızı istediğimiz dosya olduğunu doğrulamanızı sağlar. Bu işlem tarayıcınıza göre değişebilir. Ancak genellikle bu dosyayı "imza" bağlantısı üzerine sağ tıklayıp "farklı kaydet" üzerine tıklayarak indirebilirsiniz.

Örneğin,`tor-browser-windows-x86_64-portable-13.0.1.exe` dosyası için `tor-browser-windows-x86_64-portable-13.0.1.exe.asc` dosyası vardır. Bunlar örnek dosya adlarıdır ve indirdiğiniz dosya adlarıyla birebir aynı olmaz.

İmza dosyası tarihinin, paketin imzalandığı tarih ile aynı olduğunu görebilirsiniz. Yani her yeni paket dosyası yüklendiğinde, farklı bir tarihi olan yeni bir imza oluşturulur. İmzayı doğruladığınız sürece, belirtilen tarihin değişmesi önemli değildir.

### GnuPG kurmak

İmzaları doğrulayabilmeniz için öncelikle GnuPG uygulaması kurulmuş olmalıdır. Windows kullanıyorsanız, Gpg4win uygulamasını indirip kurucuyu çalıştırın. İmzayı doğrulamak için `cmd.exe` Windows komut satırında bir kaç komut yazmanız gerekir.

### Tor geliştiricilerinin anahtarlarını almak

Tor Browser sürümlerini Tor Browser ekibi imzalar. Tor Browser geliştiricilerinin imzalama anahtarını içe aktarın (0xEF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290):

    gpg --auto-key-locate nodefault,wkd --locate-keys torbrowser@torproject.org

Bunun sonucunda şöyle bir şey görmelisiniz:

    gpg: key 4E2C6E8793298290: public key "Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>" imported
    gpg: Total number processed: 1
    gpg:               imported: 1
    EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290
    uid           [ unknown] Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>

NOT: Çıktınız yukarıdakilerden biraz farklı olabilir (son kullanma tarihleri gibi). Ancak anahtarın doğru olarak içe aktarıldığını görmelisiniz.

Bir hata iletisi görürseniz bir sorun çıkmış demektir ve sorunun ne olduğunu anlayana kadar ilerleyemezsiniz. Bunun yerine Çözüm (bir herkese açık anahtar kullanmak) bölümünü kullanarak anahtarı içe aktarabilirsiniz.

Anahtarı içe aktardıktan sonra bir dosyaya kaydedebilirsiniz (buradaki parmak izinden tanıyarak):

    gpg --output ./tor.keyring --export 0xEF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290

Anahtar, bu komut tamamlandığında, örneğin geçerli klasör içinde `./tor.keyring` yolunda bulunan bir dosyaya kaydedilir. Bu komutu yürüttükten sonra `./tor.keyring` klasörü yoksa, bir sorun çıkmış demektir ve sorunu anlayana kadar ilerleyemezsiniz.

### İmzayı doğrulamak

İndirdiğiniz paketin imzasını doğrulamak için kurucu dosyasının yanında ilgili ".asc" imza dosyasını da indirmeniz gerekir. Ardından bir GnuPG komutu yazarak indirdiğiniz dosyanın imzasını doğrulayabilirsiniz.

Aşağıdaki örnek komutlar bu iki dosyayı Downloads klasörüne indirdiğinizi varsayarak yazılmıştır. Bu komutların örnek dosya adları kullandığını ve sizin dosyanızın farklı olabileceğini unutmayın: Örnek dosya adlarını, indirdiğiniz dosyaların tam adlarıyla değiştirmeniz gerekir.

#### Windows kullanıcıları için (32 bit paketi kullanıyorsanız x86_64 yerine i686 yazın):

    gpgv --keyring .\tor.keyring Downloads\tor-browser-windows-x86_64-portable-13.0.1.exe.asc Downloads\tor-browser-windows-x86_64-portable-13.0.1.exe

Komutun sonucunda şunlar bulunmalıdır:

    gpgv: Good signature from "Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>"

'Dosya ya da klasör bulunamadı' şeklinde hata iletileri alırsanız ya önceki adımlarda bir şeyler yanlıştır ya da örnek dosya adlarını sizin durumunuza uyan dosya adları ile değiştirmemişsinizdir.

#### PGP anahtarını yenilemek

Anahtar sunucusundan yerel anahtarlığınızdaki Tor Browser geliştiricileri imzalama anahtarını yenilemek için şu komutu çalıştırın. Bu aynı zamanda yeni alt anahtarları da getirir.

    gpg --refresh-keys EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290

#### Çözüm (herkese açık bir anahtar kullanarak)

Çözemediğiniz sorunlar ile karşılaşıyorsanız bunun yerine herkese açık anahtarı indirip kullanmaktan çekinmeyin. Alternatif olarak şu komutu kullanabilirsiniz:

    curl -s https://openpgpkey.torproject.org/.well-known/openpgpkey/torproject.org/hu/kounek7zrdx745qydx6p59t9mqjpuhdf |gpg --import -

Tor Browser geliştiricilerinin anahtarı keys.openpgp.org üzerinde de bulunabilir ve https://keys.openpgp.org/vks/v1/by-fingerprint/EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290 adresinden indirilebilir. GnuPG ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için buraya tıklayabilirsiniz.

macOS

İndirme sayfasındaki tüm dosyalar için paket ile aynı adı taşıyan ".asc" uzantılı bir "imza" dosyası bulunur. These .asc files are OpenPGP signatures. Bu .asc dosyaları OpenPGP imzalarıdır. Bu imzalar, indirdiğiniz dosyanın tam olarak almanızı istediğimiz dosya olduğunu doğrulamanızı sağlar. Bu işlem tarayıcınıza göre değişebilir. Ancak genellikle bu dosyayı "imza" bağlantısı üzerine sağ tıklayıp "farklı kaydet" üzerine tıklayarak indirebilirsiniz.

Örneğin, `tor-browser-macos-14.5.6.dmg` için `tor-browser-macos-14.5.6.dmg.asc` dosyası vardır. Bunlar örnek dosya adlarıdır ve indirdiğiniz dosya adlarıyla birebir aynı olmaz.

İmza dosyası tarihinin, paketin imzalandığı tarih ile aynı olduğunu görebilirsiniz. Yani her yeni paket dosyası yüklendiğinde, farklı bir tarihi olan yeni bir imza oluşturulur. İmzayı doğruladığınız sürece, belirtilen tarihin değişmesi önemli değildir.

### GnuPG kurmak

İmzaları doğrulayabilmeniz için öncelikle GnuPG uygulaması kurulmuş olmalıdır. macOS kullanıyorsanız GPGTools uygulamasını kurabilirsiniz.

İmzayı doğrulamak için Terminal penceresinden ("Uygulamalar altında") bir kaç komut yazmanız gerekir.

### Tor geliştiricilerinin anahtarlarını almak

Tor Browser sürümlerini Tor Browser ekibi imzalar. Tor Browser geliştiricilerinin imzalama anahtarını içe aktarın (0xEF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290):

    gpg --auto-key-locate nodefault,wkd --locate-keys torbrowser@torproject.org

Bunun sonucunda şöyle bir şey görmelisiniz:

    gpg: key 4E2C6E8793298290: public key "Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>" imported
    gpg: Total number processed: 1
    gpg:               imported: 1
    EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290
    uid           [ unknown] Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>

NOT: Çıktınız yukarıdakilerden biraz farklı olabilir (son kullanma tarihleri gibi). Ancak anahtarın doğru olarak içe aktarıldığını görmelisiniz.

Bir hata iletisi görürseniz bir sorun çıkmış demektir ve sorunun ne olduğunu anlayana kadar ilerleyemezsiniz. Bunun yerine Çözüm (bir herkese açık anahtar kullanmak) bölümünü kullanarak anahtarı içe aktarabilirsiniz.

Anahtarı içe aktardıktan sonra bir dosyaya kaydedebilirsiniz (buradaki parmak izinden tanıyarak):

    gpg --output ./tor.keyring --export 0xEF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290

Anahtar, bu komut tamamlandığında, örneğin geçerli klasör içinde `./tor.keyring` yolunda bulunan bir dosyaya kaydedilir. Bu komutu yürüttükten sonra `./tor.keyring` klasörü yoksa, bir sorun çıkmış demektir ve sorunu anlayana kadar ilerleyemezsiniz.

### İmzayı doğrulamak

İndirdiğiniz paketin imzasını doğrulamak için kurucu dosyasının yanında ilgili ".asc" imza dosyasını da indirmeniz gerekir. Ardından bir GnuPG komutu yazarak indirdiğiniz dosyanın imzasını doğrulayabilirsiniz.

Aşağıdaki örnek komutlar bu iki dosyayı Downloads klasörüne indirdiğinizi varsayarak yazılmıştır. Bu komutların örnek dosya adları kullandığını ve sizin dosyanızın farklı olabileceğini unutmayın: Örnek dosya adlarını, indirdiğiniz dosyaların tam adlarıyla değiştirmeniz gerekir.

#### macOS kullanıcıları için:

    gpgv --keyring ./tor.keyring ~/Downloads/tor-browser-macos-13.0.1.dmg.asc ~/Downloads/tor-browser-macos-13.0.1.dmg

Komutun sonucunda şunlar bulunmalıdır:

    gpgv: Good signature from "Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>"

'Dosya ya da klasör bulunamadı' şeklinde hata iletileri alırsanız ya önceki adımlarda bir şeyler yanlıştır ya da örnek dosya adlarını sizin durumunuza uyan dosya adları ile değiştirmemişsinizdir.

#### Çözüm (herkese açık bir anahtar kullanarak)

Çözemediğiniz sorunlar ile karşılaşıyorsanız bunun yerine herkese açık anahtarı indirip kullanmaktan çekinmeyin. Alternatif olarak şu komutu kullanabilirsiniz:

    curl -s https://openpgpkey.torproject.org/.well-known/openpgpkey/torproject.org/hu/kounek7zrdx745qydx6p59t9mqjpuhdf |gpg --import -

Tor Browser geliştiricilerinin anahtarı keys.openpgp.org üzerinde de bulunabilir ve https://keys.openpgp.org/vks/v1/by-fingerprint/EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290 adresinden indirilebilir. Anahtar, şu komutu yürüterek de alınabilir:

    gpg --keyserver keys.openpgp.org --search-keys EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290

GnuPG ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için buraya tıklayabilirsiniz.

Linux

İndirme sayfasındaki tüm dosyalar için paket ile aynı adı taşıyan ".asc" uzantılı bir "imza" dosyası bulunur. These .asc files are OpenPGP signatures. Bu .asc dosyaları OpenPGP imzalarıdır. Bu imzalar, indirdiğiniz dosyanın tam olarak almanızı istediğimiz dosya olduğunu doğrulamanızı sağlar. Bu işlem tarayıcınıza göre değişebilir. Ancak genellikle bu dosyayı "imza" bağlantısı üzerine sağ tıklayıp "farklı kaydet" üzerine tıklayarak indirebilirsiniz.

Örneğin, `tor-browser-linux-x86_64-14.5.6.tar.xz`` için`tor-browser-linux-x86_64-14.5.6.tar.xz.asc` dosyası vardır. Bunlar örnek dosya adlarıdır ve indirdiğiniz dosya adlarıyla birebir aynı olmaz.

İmza dosyası tarihinin, paketin imzalandığı tarih ile aynı olduğunu görebilirsiniz. Yani her yeni paket dosyası yüklendiğinde, farklı bir tarihi olan yeni bir imza oluşturulur. İmzayı doğruladığınız sürece, belirtilen tarihin değişmesi önemli değildir.

### GnuPG kurmak

GNU/Linux kullanıyorsanız, çoğu GNU/Linux dağıtımında önceden kurulmuş olduğundan büyük olasılıkla sisteminizde GnuPG vardır.

İmzayı doğrulamak için Terminal penceresinden bir kaç komut yazmanız gerekir. Bunu nasıl yapacağınız dağıtımınızın özelliklerine bağlıdır.

### Tor geliştiricilerinin anahtarlarını almak

Tor Browser sürümlerini Tor Browser ekibi imzalar. Tor Browser geliştiricilerinin imzalama anahtarını içe aktarın (0xEF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290):

    gpg --auto-key-locate nodefault,wkd --locate-keys torbrowser@torproject.org

Bunun sonucunda şöyle bir şey görmelisiniz:

    gpg: key 4E2C6E8793298290: public key "Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>" imported
    gpg: Total number processed: 1
    gpg:               imported: 1
    EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290
    uid           [ unknown] Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>

NOT: Çıktınız yukarıdakilerden biraz farklı olabilir (son kullanma tarihleri gibi). Ancak anahtarın doğru olarak içe aktarıldığını görmelisiniz.

Bir hata iletisi görürseniz bir sorun çıkmış demektir ve sorunun ne olduğunu anlayana kadar ilerleyemezsiniz. Bunun yerine Çözüm (bir herkese açık anahtar kullanmak) bölümünü kullanarak anahtarı içe aktarabilirsiniz.

Anahtarı içe aktardıktan sonra bir dosyaya kaydedebilirsiniz (buradaki parmak izinden tanıyarak):

    gpg --output ./tor.keyring --export 0xEF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290

Anahtar, bu komut tamamlandığında, örneğin geçerli klasör içinde `./tor.keyring` yolunda bulunan bir dosyaya kaydedilir. Bu komutu yürüttükten sonra `./tor.keyring` klasörü yoksa, bir sorun çıkmış demektir ve sorunu anlayana kadar ilerleyemezsiniz.

### İmzayı doğrulamak

İndirdiğiniz paketin imzasını doğrulamak için kurucu dosyasının yanında ilgili ".asc" imza dosyasını da indirmeniz gerekir. Ardından bir GnuPG komutu yazarak indirdiğiniz dosyanın imzasını doğrulayabilirsiniz.

Aşağıdaki örnek komutlar bu iki dosyayı Downloads klasörüne indirdiğinizi varsayarak yazılmıştır. Bu komutların örnek dosya adları kullandığını ve sizin dosyanızın farklı olabileceğini unutmayın: Örnek dosya adlarını, indirdiğiniz dosyaların tam adlarıyla değiştirmeniz gerekir.

#### GNU/Linux kullanıcıları için (32 bit paketi kullanıyorsanız x86_64 yerine i686 yazın):

    gpgv --keyring ./tor.keyring ~/Downloads/tor-browser-linux-x86_64-13.0.1.tar.xz.asc ~/Downloads/tor-browser-linux-x86_64-13.0.1.tar.xz

Komutun sonucunda şunlar bulunmalıdır:

    gpgv: Good signature from "Tor Browser Developers (signing key) <torbrowser@torproject.org>"

'Dosya ya da klasör bulunamadı' şeklinde hata iletileri alırsanız ya önceki adımlarda bir şeyler yanlıştır ya da örnek dosya adlarını sizin durumunuza uyan dosya adları ile değiştirmemişsinizdir.

#### PGP anahtarını yenilemek

Anahtar sunucusundan yerel anahtarlığınızdaki Tor Browser geliştiricileri imzalama anahtarını yenilemek için şu komutu çalıştırın. Bu aynı zamanda yeni alt anahtarları da getirir.

    gpg --refresh-keys EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290

#### Çözüm (herkese açık bir anahtar kullanarak)

Çözemediğiniz sorunlar ile karşılaşıyorsanız bunun yerine herkese açık anahtarı indirip kullanmaktan çekinmeyin. Alternatif olarak şu komutu kullanabilirsiniz:

    curl -s https://openpgpkey.torproject.org/.well-known/openpgpkey/torproject.org/hu/kounek7zrdx745qydx6p59t9mqjpuhdf |gpg --import -

Tor Browser geliştiricilerinin anahtarı keys.openpgp.org üzerinde de bulunabilir ve https://keys.openpgp.org/vks/v1/by-fingerprint/EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290 adresinden indirilebilir. Anahtar, şu komutu yürüterek de alınabilir:

    gpg --keyserver keys.openpgp.org --search-keys EF6E286DDA85EA2A4BA7DE684E2C6E8793298290

GnuPG ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için buraya tıklayabilirsiniz.

# Sansürü aşmak

## Konular

- Tor engellemesini aşmak
- Köprüleri kullanmak
- Köprüleri almak
- Sansür uygulanan bölgelerden Tor ağına bağlanmak

# Tor ağına erişim engellenirse ne yapmalı?

Değiştirilebilir Taşıyıcı

### Değiştirilebilir Taşıyıcı türleri

Şu anda kullanılabilecek dört değiştirilebilir taşıyıcı var, ancak daha fazlası geliştiriliyor.

Değiştirilebilir Taşıyıcı | Açıklama
--- | ---
obfs4 | obfs4, Tor trafiğinin rastgele görünmesini sağlar ve ayrıca ağı izleyenlerin internet taraması ile köprüleri bulmasını önler. obfs4 köprülerinin engellenme olasılığı, önceki sürüm olan obfs3 köprülerine göre daha azdır.
meek | meek değiştirilebilir taşıyıcısı, Tor kullanmak yerine büyük bir sitede geziniyormuşsunuz gibi görünür. meek, bir CDN veya bulut hizmeti sağlayıcısındaki bir siteyi kullanıyormuşsunuz gibi görünmenizi sağlar.
Snowflake | bağlantınızı gönüllüler tarafından işletilen vekil sunucular üzerinden yönlendirerek, ağ trafiğinizin Tor kullanıyormuşsunuz gibi değil de görüntülü görüşme yapıyormuşsunuz gibi görünmesini sağlar.
WebTunnel | WebTunnel HTTPS üzerinden bir siteye gidiyormuşsunuz gibi göstererek Tor bağlantınızı gizler.

### Değiştirilebilir Taşıyıcıları kullanmak

Tor Browser terimi olarak Lyrebird, obfs4, meek, Snowflake ve WebTunnel gibi çeşitli değiştirilebilir taşıyıcı iletişim kurallarını uygulayan Tor programının adıdır. Ayrıca köprü isteme yeteneğini uygular ve Bağlantı Yardımıcısı özelliğini destekler.

Bir değiştirilebilir taşıyıcı kullanmak için, Tor Browser ilk kez başlatılırken "Bağlantıyı yapılandır" üzerine tıklayın. "Köprüler" bölümünün altında, "Bir Tor Browser köprüsü kullanılsın" seçeneğini bulun ve "Bir hazır köprü seçin" üzerine tıklayın. Menüden, kullanmak istediğiniz değiştirilebilir taşıyıcıyı seçin.

Kullanmak istediğiniz değiştirilebilir taşıyıcıyı seçtikten sonra ayarlarınızı kaydetmek için "Bağlan" üzerine tıklayın.

Ya da Tor Browser çalışıyorsa, hamburger menüsünden (≡) "Ayarlar" (ya da Windows üzerinde "Seçenekler") ve kenar çubuğundaki "Tor" üzerine tıklayın. "Köprüler" bölümünde, "Bir Tor Browser köprüsü kullanılsın" seçeneğine ve "Bir hazır köprü seçin" üzerine tıklayın. Açılan kutudan kullanmak istediğiniz değiştirilebilir taşıyıcıyı seçin ve "Tamam" üzerine tıklayın. Sekmeyi kapattığınızda ayarlarınız otomatik olarak kaydedilir.

### Köprüler nedir?

obfs4 gibi değiştirilebilir taşıyıcıların çoğu, "köprü" aktarıcılarından yararlanır. Gönüllüler tarafından işletilen sıradan Tor aktarıcıları gibi herkese açık olarak listelenmedikleri için köprüler, ağa müdahale etmek isteyenler tarafından kolayca belirlenemezler. Erişimin engellendiği yerlerde köprüler Tor ağına güvenli bir şekilde erişmenize yardımcı olur.

Köprüleri değiştirilebilir taşıyıcılar ile kullanmak, Tor ağına uygulanan engellemeleri aşmaya yardımcı olur. Ancak sıradan Tor aktarıcılarını kullanmaya göre bağlantı hızını yavaşlatabilir.

Meek ve Snowflake gibi diğer değiştirilebilir taşıyıcılar, köprü adreslerinin bulunmasına yol açabilecek yöntemleri kullanmayan farklı sansürü aşma yöntemleri kullanır. Bu taşıyıcıları kullanmak için köprü adreslerinin eklenmesi gerekmez.

### Hangi değiştirilebilir taşıyıcıyı kullanmalıyım?

Tor köprüler menüsünde görüntülenen değiştirilebilir taşıyıcıların her biri farklı bir yöntemle çalışır ve etkili olup olmayacağı bulunduğunuz duruma göre değişebilir.

Engellenmiş bir bağlantıyı ilk kez aşmaya çalışıyorsanız, obfs4, snowflake ya da meek gibi farklı değiştirilebilir taşıyıcıları denemelisiniz.

Bu seçeneklerin tümünü denediğiniz halde hiçbiri çevrim içi olmanızı sağlamıyorsa, bir köprü isteğinde bulunmanız ya da köprü adreslerini el ile yazmanız gerekir.

Bunları nasıl alabileceğinizi öğrenmek için Köprüleri almak bölümüne bakabilirsiniz.

# Tor Browser yapılandırmasını köprüleri kullanmaya ayarlayın

Bilgisayar Bilgisayar Android Android
Bilgisayar

Tor Browser uygulamasını ilk kez çalıştırıyorsanız, Tor ayarları penceresini açmak için "Tor ağı ayarları" üzerine tıklayın. "Köprüler" bölümünde, "Bildiğim bir köprüyü yazacağım" seçeneğindeki "Yeni köprüler ekle" üzerine tıklayın ve her köprü adresini ayrı satırlara yazın. Ayarları kaydetmek için "Bağlan" üzerine tıklayın.

Ya da Tor Browser çalışıyorsa, hamburger menüsünden (≡) "Ayarlar" (ya da Windows üzerinde "Seçenekler") ve kenar çubuğundaki "Tor" üzerine tıklayın. "Köprüler" bölümünde, "Bildiğim bir köprüyü yazacağım" seçeneğindeki "Yeni köprüler ekle" üzerine tıklayın ve her köprü adresini ayrı satırlara yazın. Sekmeyi kapattığınızda ayarlarınız otomatik olarak kaydedilir.

Bağlantı kurulamazsa kullanmaya çalıştığınız köprüler çalışmıyor olabilir. Lütfen başka köprü alma yöntemleri kullanarak yeniden deneyin.

### BRIDGE-MOJI

Her köprü adresi, köprü simgeleri adı verilen birkaç görsel karakter ile gösterilir. Körpü simgeleri, amaçlanan köprünün başarıyla eklendiğini doğrulamak için kullanılabilir.

Köprü simgeleri insan tarafından okunabilen köprü tanımlayıcılarıdır ve Tor ağıyla bağlantı kalitesini veya köprünün durumunu göstermez. Görsel karakterler dizisi giriş olarak kullanılamaz. Kullanıcıların bir köprü ile bağlantı kurabilmeleri için tam köprü adresini yazmaları gerekir.

Köprü adresleri, kare kod kullanılarak ya da tüm adres kopyalanarak paylaşılabilir.

Android

Tor Browser uygulamasını ilk kez başlatıyorsanız:

1. "Bağlantıyı yapılandır" ya da 'Ayarlar' (⚙️) üzerine dokunun, "Bağlantı" bölümüne gidin ve "Köprü yapılandırması" üzerine dokunun.
2. "Bir köprü kullanılsın" seçeneğini açın.
3. "Bildiğim bir köprüyü kullanacağım" üzerine dokunun.
4. İlgili alana köprü adreslerini yapıştırın.

Ya da Tor Browser uygulaması çalışıyorsa:

1. "Ayarlar" (⚙️) üzerine dokunun ve ardından "Bağlantı" bölümüne gidin.
2. "Köprü yapılandırması" üzerine dokunun.
3. "Bir köprü kullanılsın" seçeneğini açın ve "Bildiğim bir köprüyü kullanacağım" seçeneğini seçin.
4. Köprü adresini yazın.

Bağlantı kurulamazsa kullanmaya çalıştığınız köprüler çalışmıyor olabilir. Lütfen başka köprü alma yöntemleri kullanarak yeniden deneyin.

# Tor köprüleri nereden bulunur?

Moat Moat Site Site Telegram Bot Telegram Bot E-posta E-posta
Moat

#### Tor Browser içinden köprüleri alın

Tor Browser uygulamasını ilk kez çalıştırıyorsanız, Tor ayarları penceresini açmak için "Tor ağı ayarları" üzerine tıklayın. "Köprüler" bölümünde, "Daha fazla köprü bulun" seçeneğini bulun ve Tor Project tarafından bir köprü verilmesi için "Köprüler isteyin" üzerine tıklayın. Güvenlik doğrulamasını tamamlayıp "Gönder" üzerine tıklayın. Ayarları kaydetmek için "Bağlan" üzerine tıklayın.

Ya da Tor Browser çalışıyorsa, hamburger menüsünden (≡) "Ayarlar" (ya da Windows üzerinde "Seçenekler") ve kenar çubuğundaki "Tor" üzerine tıklayın. "Köprüler" bölümünde, "Daha fazla köprü bulun" seçeneğini bulun ve Tor Project tarafından bir köprü verilmesi için "Köprüler isteyin" üzerine tıklayın. Güvenlik doğrulamasını tamamlayıp "Gönder" üzerine tıklayın. Sekmeyi kapattığınızda ayarlarınız otomatik olarak kaydedilir.

Site

#### Köprüler sitesinden köprüleri alın

1. Köprüler sitemize gidin.
2. 'Bana yalnızca köprüleri ver!' üzerine tıklayın ve köprü satırlarını kopyalayın.
3. Ya da değiştirilebilir taşıyıcı türünü seçmek ve yalnızca IPv6 adresi olan köprüleri almak için gelişmiş seçenekleri kullanın.

Telegram Bot

#### Telegram botundan köprüleri alın

1. Telegram üzerinde @GetBridgesBot adresine bir ileti gönderin.
2. Sohbet içinde 'Başlat' üzerine dokunun ya da `/start` yazın.
3. Köprüleri almak için `/obfs4` ya da `/webtunnel` yazın.
4. Köprü adresini kopyalayın.

E-posta

#### E-posta ile köprüleri alın

Bir Gmail veya Riseup e-posta adresinden bridges@torproject.org adresine bir e-posta gönderin ve gelen e-postadaki köprü adreslerini kopyalayın.

# Sansürü aşmak ve farklı ülkelerden veya bölgelerden Tor ağına bağlanmak

Çin Çin Rusya Rusya Türkmenistan Türkmenistan Belarus Belarus
Çin

### Çin

Aşağıda, Tor Browser edinmenin ve Çin içinden bağlantı kurmanın güvenilir yolları bulunuyor.

### 1. Güvenli bir şekilde Tor Browser edinin

Güncel Tor Browser sürümünü edinmek için önce Telegram botunu deneyin: @gettor_bot. Bu işe yaramazsa, konu satırına ilgili işletim sistemi için "windows", "macos", "linux" ya da "android" yazarak gettor@torproject.org adresine bir e-posta gönderebilirsiniz.

(İsteğe bağlı ancak önerilir). Tor Browser imzasını doğrulayın.

### 2. Önce Bağlantı Yardımcısı seçeneğini deneyin

Kurulumdan sonra Tor Browser, Tor ağı ile bağlantı kurmayı dener. Bulunduğunuz konumda Tor engelleniyorsa, Bağlantı Yardımcısı otomatik olarak bir köprü ya da Snowflake kullanarak bağlantı kurmaya çalışır. Ancak bu işe yaramazsa, sonraki adım Çin içinde çalışan bir köprü edinmek olacaktır.

### 3. Çin içinde çalışan köprü seçenekleri

#### WebTunnel

WebTunnel köprülerini kullanarak Tor ağına bağlanmayı deneyin. WebTunnel trafiğin bir site sunucusuna giden normal bir HTTPS bağlantısı gibi görünmesini sağlar ve kullanıcının yalnızca sitelerde gezindiği izlenimini verir. WebTunnel köprüleri yalnızca Bilgisayar ve Android için Tor Browser, Tails ve Tor VPN Beta ile kullanılabilir.

WebTunnel köprülerini almak için şu yöntemlerden birini kullanabilirsiniz:

- Telegram üzerinde @GetBridgesBot adresine bir ileti gönderin. Sohbet içinde 'Başlat' üzerine dokunun ya da `/start` yazın. Ardından, 'webtunnel köprüleri' üzerine dokunun ya da`/webtunnel` yazın ve köprü adreslerini kopyalayın.
- Köprüler sitemize gidin. "Gelişmiş ayarlar" bölümünden, değiştirilebilir taşıyıcı açılan kutusundan "WebTunnel" seçin. Ardından "Köprüleri al" üzerine tıklayın.

Tor Browser içindeki Köprü adreslerini eklemek yönergelerini izleyin.

#### Diğer seçenekler

WebTunnel çalışmıyorsa, Tor Browser hazır köprü menüsü bölümündeki şu seçenekleri deneyebilirsiniz:

- Snowflake: Tor ağı ile bağlantı kurmak için geçici vekil sunucular kullanır. Tor Browser ve Orbot gibi diğer Tor destekli uygulamalarda kullanılabilir.
- meek: Tor kullanmak yerine bir sitede geziniyormuşsunuz gibi görünmenizi sağlar. Bununla birlikte, bant genişliği sınırlaması olduğu için bu seçenek oldukça yavaştır.

### 4. Yardım almak

Yardıma gerek duyarsanız Telegram https://t.me/TorProjectSupportBot ve Signal üzerinden destek ekibimizle görüşebilirsiniz. Ya da frontdesk@torproject.org adresine konusu "connect cn" olan bir e-posta gönderin.

Rusya

### Rusya

2021 Aralık ayından bu yana, Rusya içindeki birçok internet hizmeti sağlayıcısı Tor ağına doğrudan bağlantıları engelliyor. Bu nedenle kullanıcıların genellikle bir köprü kullanarak bağlanmaları gerekiyor. Rusya içinde en yaygın kullanılan Tor köprüleri hâlâ obfs4 köprüleri. Ancak bazı mobil internet hizmeti sağlayıcıları derin paket incelemesi (DPI) ile obfs4 köprülerini engellemeye başladı. Bu gibi durumlarda, daha az bilinen hizmet sağlayıcılarda (OVH, Hetzner, Linode veya DigitalOcean gibi büyüklerden ziyade) barındırılan WebTunnel köprülerine geçmek bu kısıtlamaları aşmanıza yardımcı olabilir.

Sansürü nasıl aşacağınız ve Rusya içinden Tor ile nasıl bağlantı kuracağınız ile ilgili güncel yönergeleri forum rehberimizde bulabilirsiniz: Tor Rusya içinde engellendi - sansürü nasıl aşabilirsiniz.

Güncel Tor Browser sürümünü edinmek için önce Telegram botunu deneyin: @gettor_bot.

Yardım gerekiyorsa, Telegram, WhatsApp, Signal ve frontdesk@torproject.org üzerinden destek alabilirsiniz. Bize ulaştığınızda, ekibimizin size doğru yönergeleri daha hızlı gönderebilmesi için iletinize (konu satırına veya sohbet içeriğine) "private bridge ru" yazın.

Türkmenistan

### Türkmenistan

Türkmenistan içinde Tor ağına doğrudan erişim büyük ölçüde kısıtlanmıştır. Tor Browser ile bağlantı kurmanın en güvenilir yolu genellikle Snowflake üzerinden ve ön etki alanı olarak AMP ön belleği kullanmaktır. Obfs4 köprülerini kullanarak bağlantı kurulabilir. Ancak sık sık engellendikleri için kullanıcıların büyük barındırma şirketleri yerine daha az bilinen hizmet sağlayıcılarda barındırılan köprüleri bulması gerekir.

Güncel Tor Browser sürümünü edinmek için önce Telegram botunu deneyin: @gettor_bot.

Yardım gerekiyorsa, Telegram, WhatsApp, Signal ve frontdesk@torproject.org üzerinden destek alabilirsiniz. Bize ulaştığınızda, ekibimizin size doğru yönergeleri daha hızlı gönderebilmesi için iletinize (konu satırına veya sohbet içeriğine) "private bridge tm" yazın.

Belarus

### Belarus

Belarus içinden Tor ağına bağlanıyorsanız, deneyebileceğiniz birkaç seçenek var.

### Tor Browser indir

Güncel Tor Browser sürümünü edinmek için Telegram botumuzu deneyin: @GetTor_bot.

### 1. Doğrudan bağlantı

Denemek için ilk ve en kolay seçenek, bazı internet hizmeti sağlayıcılarda kullanılabilen doğrudan Tor bağlantısıdır. Tor Browser uygulamasını açın ve "Bağlan" üzerine tıklayın veya dokunun.

### 2. Bir Tor köprüsü kullanmak

Tor ağı ile doğrudan bağlantı kurulamıyorsa, bir Tor köprüsü kullanmanız gerekebilir. Şu anda, Belarus içinde herhangi bir özel köprü engelleme yöntemi uygulandığının farkında değiliz. Bu nedenle obfs4 ve WebTunnel köprüleri veya Snowflake kullanabilirsiniz.

#### Obfs4

obfs4 köprüleri edinmek için Telegram botumuzu kullanın: @getbridgesbot.

Bot ile sohbete başlayın ve `/obfs4` komutunu yazın.

#### WebTunnel

WebTunnel köprülerini edinmek için Telegram botumuzu deneyin: @getbridgesbot.

Bot ile sohbete başlayın ve `/webtunnel` komutunu yazın.

#### Snowflake

Doğrudan bağlantı çalışmıyorsa, Snowflake kullanmayı deneyin.

Android için Tor Browser ile Snowflake kullanmak

1. "Tor bağlantısı kur" ekranındayken "Bağlantıyı yapılandır" üzerine dokunun.
2. Ayarlar içinde "Bağlantı" bölümüne gidin.
3. "Köprü yapılandırması" üzerine dokunun.
4. "Bir köprü kullanılsın" seçeneğinden "Snowflake" seçin.
5. "Tor bağlantısı kur" ekranına geri dönün ve "Bağlan" üzerine dokunun.

Bilgisayar için Tor Browser ile Snowflake kullanmak

Tor Browser uygulaması çalışıyorsa:

1. Hamburger menüsünden (≡) "Ayarlar" üzerine ve kenar çubuğundan "Bağlantı" üzerine tıklayın.
2. "Köprüler" bölümünde, "Bir Tor Browser köprüsü kullanılsın" seçeneğine ve "Snowflake" üzerine tıklayın.

### Destek almak

Yardım gerekiyorsa, Telegram, WhatsApp, Signal ve frontdesk@torproject.org üzerinden destek alabilirsiniz. Bize ulaştığınızda, ekibimizin size doğru yönergeleri daha hızlı gönderebilmesi için iletinize (konu satırına veya sohbet içeriğine) "private bridge by" yazın.

# Özellikler

## Konular

- Parmak izi çıkarılmasına karşı koruma
- Kimlikleri yönetmek
- Güvenli bağlantılar
- Güvenlik düzeyleri
- Uygulama ekleri
- Onion hizmetleri
- Varsayılan arama motoru

# Tor Browser sizi tarayıcı parmak izinin çıkarılmasına karşı nasıl korur

Parmak izi çıkarılmasına karşı koruma

## Tarayıcı parmak izinin çıkarılmasını anlamak

Tarayıcı parmak izini çıkartmak, tarayıcı ile ilgili sistematik olarak bilgi toplayarak kullanıcının kimliğini ve kişilik özelliklerini öngörmeyi amaçlar. Her tarayıcının ayarları ve özellikleri "tarayıcının parmak izini" oluşturur. Çoğu tarayıcı, özellikle amaçlamasa da her kullanıcı için internet üzerinde izlenebilecek eşsiz bir parmak izi oluşturur. Tarayıcı parmak izi çıkarma ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için Tor günlüğündeki şu yazılara bakabilirsiniz: Tarayıcı parmak izi çıkarma: Giriş ve önümüzdeki zorluklar ve Tor Browser: Gizli gezinme inovasyonunu ilerletmenin mirası.

### Tarayıcı parmak izinin çıkarılması çevrim içi gizliliğiniz için neden tehlikeli?

Öncelikle, bu bilgilerin toplanması için kullanıcıdan herhangi bir izin alınması gerekmez. Tarayıcıda çalışan herhangi bir betik, kullanıcıların haberi bile olmadan aygıtın parmak izini çıkarabilir.

İkinci olarak, tarayıcı parmak izinin bir özelliği benzersizse ya da birkaç özelliğin bileşimi benzersizse, aygıt belirlenebilir ve çevrim içi olarak izlenebilir. Böylece bir aygıt, tanımlama bilgileri olmasa bile parmak izi kullanılarak izlenebilir.

### Tor Browser parmak izinin çıkarılmasını nasıl zorlaştırır

Tor Browser, her kullanıcının parmak izinin eşsizliğini farklı ölçümlerde en aza indirecek şekilde tasarlandı. Tüm Tor Browser kullanıcılarını birebir aynı yapmak olanaksız olsa da amaç, her ölçüm için ayırt edilebilir "kümelerin" sayısını azaltmaktır. Bu yaklaşım bireysel kullanıcıların etkin şekilde izlenmesini zorlaştırır.

İşlevsellik için gerekli olan bazı özellikler, örneğin işletim sistemi ve dil, tümüyle gizlenemez veya farklı gösterilemez. Bunun yerine Tor Browser, belirlenebilirliği azaltmak için bu özelliklerin çeşitliliğini sınırlar. Örneğin, yazı tipi numaralandırmasını kısıtlar ve varsayılan karakterleri kullanır, zarflama kullanarak ekran ve pencere boyutlarını standartlaştırır ve istenilen dillerin çeşitliliğini küçük, önceden belirlenmiş bir grupla sınırlar.

Tor Browser parmak izi çıkarılmasına karşı korumalarının temel amacı, kullanıcıların eşsiz olarak belirlenmesi için yeterli bilginin toplanmasını önemli ölçüde zorlaştırmak, böylece gerekli işlevsellikten ödün vermeden gizliliği arttırmaktır.

### Tor Browser üzerindeki parmak izi çıkarma koruması özellikleri

#### Zarflama

Tor Browser, ekran boyutlarına göre parmak izinin çıkarılmasını engellemek için, 200px x 100px boyutunun katlarına yuvarlanmış bir içerik penceresiyle açılır. Buradaki strateji, bütün kullanıcıları birkaç kümede toplayarak belirlenmelerini zorlaştırmaktır. Bu yöntem, kullanıcılar pencerelerinin boyutunu değiştirene kadar (pencereyi büyütmek ya da tam ekran kipine geçmek gibi) işe yarar. Tor Browser, bu senaryolar için de Zarflama adı verilen bir parmak izi çıkarma korumasıyla birlikte gelir. Mozilla tarafından geliştirilmiş ve 2019 yılında sunulmuş bir yöntemdir. Tarayıcı penceresine kenar boşlukları ekleyerek çalışır, böylece kullanıcılar hala ekran boyutlarının yardımıyla onları ayırmayı önleyen birkaç ekran boyutu kümesindeyken, pencere istenilen boyuta olabildiğince yakın olur.

Basit olarak bu yöntem, belirli ekran boyutlarında kullanıcı grupları oluşturur. Böylece pek çok kullanıcı aynı ekran boyutunu kullanıyor olacağından, kullanıcıların ekran boyutuna göre belirlenmesini zorlaştırır.

#### Kullanıcı uygulaması ve işletim sistemi sahteciliği

Siteler, User-Agent dizgesini kullanarak tarayıcınız, işletim sisteminiz , işlemci mimariniz, üreticiniz ve sürümünüz ile ilgili ayrıntıları öğrenebilir. Bu bilgiler bir kullanıcının hangi işletim sistemini veya aygıtı kullandığını ortaya çıkarabildiğinden, sitelerin veya izleyicilerin kullanıcıları potansiyel olarak ayırmasını sağlayan tarayıcı parmak izi için bir vektör olmuştur.

Tor Browser bu sorunu kullanıcı uygulamasını taklit ederek çözer. Kullanıcılar belirli bir işletim sistemi seçemez veya olası her platformu taklit etmeye çalışamaz. Bunun yerine Tor Browser, benzersizliği azaltmak ve yanlış bir gizlilik duygusu yaratmaktan kaçınmak için Kullanıcı uygulaması değerlerini standartlaştırır:

- Tüm Windows sürümleri Windows 10 olarak görünür.
- Tüm macOS sürümleri OS X 10.15 olarak görünür.
- Tüm Android sürümleri Android 10 olarak görünür.
- Tails ve Qubes ile tüm Linux dağıtımları gibi diğer tüm sistemler,,*BSD ve diğer işletim sistemleri bir araya toplanıp "X11 çalıştıran Linux" olarak raporlanır.
- Diğer tüm ayrıntılar (mimari gibi) da platforma göre normalleştirilir.

Bu durumda Tor Browser içindeki parmak izi çıkarılmasına karşı koyma yöntemi, kullanıcı uygulamasının gerçek değerlerini sahtecilikle korumak ve aynı zamanda yeterince büyük bir kullanıcı kümesi oluşturmaktır.

Kullanıcı uygulaması sitelere bir HTTP üst bilgisi olarak gönderilir ve JavaScript tarafından `navigator.userAgent` olarak kullanılabilir. Bu değerlerdeki tutarsızlıklar, bot karşıtı ve dolandırıcılık karşıtı sistemlerin Tor kullanıcılarını bot olarak sınıflandırmasına ve isteklerini reddetmesine neden olabilir. Bu durum Tor Browser kullanıcıları için kullanılabilirliği etkiler.

Bazı gizlilik araçları veya kullanıcılar, tüm kullanıcıların Windows olarak görünmesinin en iyi korumayı sağlayacağını öne sürüyor. Ancak, tüm tarayıcı içeriklerinde tümüyle sahtecilik yapılamaz ve etkin parmak izi çıkarma yöntemleri (yazı tipleri, özellikler, davranışlar, JavaScript ile veya olmadan vb. kullanılarak) genellikle donanım veya işletim sistemiyle ilgili bazı bilgileri çıkarmak için kullanılabilir.

Tor Browser, kullanıcıların hangi işletim sistemi olarak görüneceklerini seçmelerine izin vermez. Bu kasıtlıdır: Herhangi bir seçim yapılması kullanıcıları daha benzersiz kılar. Böylece parmak izinin çıkarılması kolaylaşır. Standartlaştırılmış küçük seçenekler, kullanıcıları bir arada tutmanın ve herkes için gizliliği en üst düzeye çıkarmanın anahtarıdır.

### Diğer parmak izi çıkarmayı önleme özellikleri

Zarflamaya ek olarak, Tor Browser, tarayıcı parmak izinin çıkarılmasını zorlaştırmak ve kullanıcı gizliliğini korumak için başka pek çok özelliği de kullanır. Bu özellikler arasında tuval görselinin ayıklamasının engellenmesi, NoScript bütünleştirmesi ve birinci taraf yalıtımı bulunuyor. Tüm özelliklerin listesi için, lütfen Tor Browser tasarım ve uygulama belgesini okuyun.

# Tor Browser üzerinde kimlikleri yönetmek ve ilişkilendirilebilirliği önlemek

Kimlikleri yönetmek

Tor ağını kullandığınızda, ağı izleyen kişi ya da kuruluşlar sizin konumunuzu ve IP adresinizi tam olarak bilemez. Ancak bu bilgiler olmadan da farklı alanlarda yaptığınız işlemlere bakarak bunları birbiriyle ilişkilendirebilir. Bu nedenle Tor Browser, kimliğinize hangi bilgilerin eklenebileceğini denetlemenizi sağlayan bazı ek özellikler içerir.

### Adres çubuğu

Tor Browser, adres çubuğundaki site ile olan ilişkinizi internet deneyiminizin merkezine alır. Aynı üçüncü taraf izleme hizmetini kullanan iki farklı siteye bağlansanız bile Tor Browser, içeriğin iki farklı Tor devresinden aktarılmasını sağlar. Böylece izleyici hizmet bu bağlantıların sizin tarayıcınızdan geldiğini bilemez.

Diğer taraftan, aynı site adresine yapılan bağlantılar, aynı Tor devresini kullanır. Yani, tek bir sitenin farklı sayfalarında ayrı sekme ya da pencerelerde herhangi bir işlev kaybı olmadan gezinebilirsiniz.

Geçerli sekme tarafından kullanılan Tor Browser devre şemasını adres çubuğunda [i] simgesi ile görüntülenen site bilgileri menüsünden görebilirsiniz.

Devrede, Koruyucu ya da Giriş noktası ilk duraktır ve Tor tarafından otomatik ve rastgele olarak seçilir. Ancak devredeki diğer noktalardan farklıdır. Koruyucu nokta, her yeni etki alanı ile değiştirilen diğer duraklardan farklı olarak, profil oluşturma saldırılarını önlemek için yalnızca 2-3 ayda bir değiştirilir. Koruyucular ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için koruma aktarıcılarını anlamak yazısına bakabilirsiniz.

### Tor üzerinden oturum açmak

Tor Browser, kullanıcılarına internet üzerinde tam anonimlik sağlamak için tasarlanmıştır. Ancak kullanıcı adı, parola ya da diğer kim olduğunuzu belirleyici bilgiler isteyen siteler ile de Tor Browser kullanmanın mantıklı olduğu durumlar olabilir.

Normal bir tarayıcı kullanarak bir sitede oturum açtığınızda, IP adresinizi ve coğrafi konumunuzu bildirmiş olursunuz. Aynı durum genellikle e-posta gönderirken de geçerlidir. Tor Browser kullanarak sosyal ağ ya da e-posta hesaplarınızda oturum açarken hangi bilgilerin verileceğini seçebilirsiniz. Erişmek istediğiniz site ağınızda sansürleniyorsa, Tor Browser kullanarak oturum açabilirsiniz.

Tor kullanarak bir sitede oturum açarken şu konuları unutmamanız gerekir:

- Oturum açarken bağlantınızın güvenliğini sağlamak ile ilgili önemli bilgileri görmek için Güvenli bağlantılar bölümüne bakabilirsiniz.
- Tor Browser genellikle bağlantınızı dünyanın tümüyle başka bir yerinden geliyormuş gibi gösterir. Bankalar ya da e-posta hizmeti sağlayıcıları gibi bazı siteler, bu durumu hesabınızın saldırıya uğradığı ya da başkaları tarafından ele geçirildiği şeklinde yorumlayarak hesabınızı kilitleyebilir. Bu durumu çözmenin tek yolu, ilgili sitenin hesap kurtarma için önerdiği yöntemi izlemek ya da hizmet sağlayıcı ile görüşerek durumu açıklamaktır.

### Kimlikleri ve devreleri değiştirmek

Tor Browser üzerinde "Kimliği yenile" ve "Sitenin Tor devresini yenile" seçenekleri bulunur. Bunlar hamburger menüsü ya da ana menüde de (≡) bulunur.

### Kimliği yenile

Bu seçenek, tarayıcıda yapacağınız işlemlerin daha önce yaptığınız işlemler ile ilişkilendirilmesini engellemek istediğinizde işe yarar. Bu seçenek kullanıldığında, açık tüm sekme ve pencereler kapatılır, tanımlama bilgileri ve gezinme geçmişi gibi tüm kişisel bilgiler temizlenir ve yapılacak tüm bağlantılar için yeni Tor devreleri kullanılır. Tor Browser size tüm işlemlerin ve indirmelerin durdurulacağını bildirir. "Kimliği yenile" üzerine tıklamadan önce bunları aklınızda bulundurun.

Bu özelliği kullanmak için Tor Browser araç çubuğundaki 'Kimliği yenile' üzerine tıklamanız yeterlidir.

### Sitenin Tor devresini yenile

Bu seçenek, kullandığınız çıkış aktarıcısı istediğiniz siteye bağlanamıyorsa ya da site düzgün yüklenmiyorsa işe yarar. Seçildiğinde, etkin sekme ya da pencerenin yeni bir Tor devresi üzerinden yeniden yüklenmesini sağlar. Aynı siteden açılmış diğer sekme ve pencereler de yeniden yüklendiklerinde bu yeni devreyi kullanır. Bu seçeneğin kullanılması, herhangi bir kişisel bilgiyi temizlemez, işlemlerinizi kesintiye uğratmaz ya da açık olan diğer site bağlantılarınızı etkilemez.

Bu seçeneğe adres çubuğunda [i] simgesi ile görüntülenen site bilgileri menüsünden de erişebilirsiniz.

### SSS

#### Çıkış yapacağım ülkeyi seçebilir miyim?

Tor devresi oluşturma işleminde değişiklik yapılmaması önemle önerilir. En iyi korumayı elde etmek için yöneltme seçiminin Tor tarafından yapılmasına izin verin. Giriş ya da çıkış noktalarını kendiniz seçerseniz anonim kalma olasılığınız azalır. Yalnızca belirli bir ülkede bulunan kaynaklara erişmeniz gerekiyorsa, Tor yerine VPN kullanmayı düşünebilirsiniz. VPN bağlantılarının Tor ile aynı düzeyde gizlilik sağlamadığını unutmayın. Ancak VPN kullanarak bazı coğrafi konum engellemelerini aşabilirsiniz.

#### Tor Browser kullanmak bilgisayarımdaki diğer uygulamaları korur mu?

Tor ağı üzerine yalnızca Tor Browser trafiği yöneltilir. Sisteminizdeki diğer tüm uygulamaların (diğer tarayıcıların da) bağlantıları Tor ağı üzerine yönlendirilmediğinden bu anlamda korunmaz. Bu uygulamaların Tor kullanabilmesi için ayrıca yapılandırılmaları gerekir. Tüm trafiğin Tor ağından geçeceğinden emin olmanız gerekiyorsa, Tails canlı işletim sistemine göz atın. Bu işletim sistemini neredeyse her bilgisayarda USB bellek ya da DVD üzerinden başlatabilirsiniz.

# Yalnızca HTTPS kipi ile şifrelenmiş gezinmeyi dayatmak

Yalnızca HTTPS

Herhangi bir sitede oturum açıyorsanız, sitenin bu tür bir dinlenmeye karşı koruyan HTTPS şifrelemesi sunduğundan emin olmalısınız. Bunu adres çubuğundan doğrulayabilirsiniz: Bağlantınız şifrelenmişse, adres "http://" yerine "https://" ile başlar.

### Tor Browser üzerinde yalnızca HTTPS kipi

Yalnızca HTTPS kipi, tüm site bağlantıların HTTPS adı verilen güvenli bir şifrelenmiş bağlantı üzerinden kurulmasını dayatır. Çoğu site zaten HTTPS destekler. Bazıları hem HTTP hem de HTTPS destekler. Bu kip açıldığında tüm site bağlantıları HTTPS kullanacak şekilde güncellenir ve güvenli olacakları garanti edilir.

Bazı siteler yalnızca HTTP destekler ve bağlantı güncellenemez. Bir sitenin HTTPS sürümü yoksa, "Güvenli bağlantı kullanılamıyor" sayfasını görürsünüz:

'HTTP sitesine ilerle' üzerine tıklarsanız, riskleri kabul edersiniz ve sitenin HTTP sürümünü ziyaret edersiniz. Yalnızca HTTPS kipi, bu site için geçici olarak kapatılır.

Şifrelenmemiş bağlantılardan kaçınmak istiyorsanız 'Geri dön' düğmesine tıklayın.

### Kripto para güvenliği

Güvenli olmayan bir HTTP sitesinden bir kripto para birimi adresi kopyalanırsa Tor Browser bir güvenlik istemi görüntüler. Kripto para biriminin adresi değiştirilmiş olabilir ve güvenilmemelidir. 'Sekmeyi yeni devreyle yükle' seçeneğine tıklandığında, yeni Tor devresi ile sitenin güvenli bir sürümü yüklenmeye çalışılır.

'Kapat' üzerine tıklarsanız riski kabul etmiş olursunuz ve kripto para birimi adresi panoya kopyalanır.

HTTPS ve Tor, gizliliğinizi ve anonimliğinizi artırmak için birlikte çalışır

Ayrıntılı bilgi alın

# Gizlilik ve kullanılabilirliği dengelemek için Tor Browser güvenlik düzeyini ayarlamak

Bilgisayar Bilgisayar Android Android
Bilgisayar

### Güvenlik Düzeyleri

Tor Browser güvenlik ayarlarından güvenlik düzeyini artırmak, olası saldırılara karşı koruma sağlamak için belirli tarayıcı özelliklerinin tümünü ya da bazılarını kapatır. Bu da bazı site sayfalarının düzgün çalışmasını engelleyebilir. Bu nedenle seçiminizi, güvenlik gereksinimleriniz ile kullanılabilirlik düzeyini karşılaştırarak yapmalısınız. Güvenlik düzeyinizi değiştirip tarayıcıyı yeniden başlatarak değişiklikleri istediğiniz zaman geri alabilirsiniz.

###### Standart

- Bu güvenlik düzeyinde tüm Tor Browser ve site özellikleri kullanılabilir.
- Tor Browser, varsayılan olarak "Standart" güvenlik düzeyine ayarlanmıştır.

###### Daha güvenli

- Bu güvenlik düzeyinde tehlikeli olabilen site özellikleri kullanımdan kaldırılır. Bu durum bazı sitelerin çalışmasını engelleyebilir.
- JavaScript, HTTPS olmayan tüm sitelerde kapatılır.
- Bazı yazı türleri ve matematik simgeleri kullanımdan kaldırılır.
- Ses ve Görüntü (HTML5 ortamı) tıklayarak oynatılır.

###### En güvenli

- Bu güvenlik düzeyinde yalnızca durağan siteler ve temel hizmetler için gerekli site özelliklerine izin verilir. Bu değişiklikler görselleri, ortamları ve betikleri etkiler.
- JavaScript betikleri tüm sitelerde varsayılan olarak kullanımdan kaldırılır.
- Bazı yazı türleri, simgeler, matematik simgeleri ve görseller kullanımdan kaldırılır.
- Ses ve Görüntü (HTML5 ortamı) tıklayarak oynatılır.

### Güvenlik düzeyini değiştirmek

Android

Güvenlik düzeyleri, güvenliğinizi ve anonimliğinizi tehlikeye atmak için kullanılabilecek belirli internet özelliklerini kapatır. Android için Tor Browser, Bilgisayar için Tor Browser üzerindeki üç güvenlik düzeyinin aynen sunar. Güvenlik düzeyini şu adımları izleyerek değiştirebilirsiniz:

- Adres çubuğunda 3 dikey nokta ile görüntülenen "kebap menüsüne" dokunun.
- "Gizlilik ve güvenlik" bölümünde aşağı kaydırın ve "Güvenlik düzeyi" üzerine dokunun.
- Android için Tor Browser varsayılan olarak "Standart" güvenlik düzeyine ayarlanmıştır.
- Artık güvenlik düzeyini Standart, Daha güvenli ya da En güvenli olarak seçebilirsiniz.
- Tarayıcının yeniden başlatılmasını isteyen "Kaydet ve yeniden başlat" üzerine dokunun.

# Tor Browser ile başka tarayıcı eklentilerini kullanabilir miyim?

Bilgisayar

### JavaScript

JavaScript, sitelerin görüntü, canlandırma, ses ve işlem durum ilerlemesi gibi etkileşimli ögeleri sunmak için kullandığı bir programlama dilidir. Ne yazık ki, JavaScript tarayıcı güvenliğine yönelik saldırılar yapılmasına ve kimliğinizin açığa çıkmasına neden olabilir.

Tor Browser üzerinde NoScript eklentisi bulunur. Hamburger menüsündeki (≡) "Eklentiler ve temalar" seçeneği ile erişilebilir. NoScript eklentisini bulun ve ayarlarını özelleştirebileceğiniz panoyu açmak için üzerine tıklayın.

Panoda, araç çubuğu düğmesinin yanındaki 'Görüntüle' üzerine dokunun. Bu işlem, tarayıcı adres çubuğunun sağında NoScript düğmesinin görüntülenmesini sağlar. Bu düğme, JavaScript ve site sayfalarındaki diğer kodları yönetmenizi sağlayarak bunların yürütülmesini bireysel olarak kontrol etmenizi ya da tümüyle engellemenizi sağlar.

Gezinirken yüksek derecede güvenlik isteyen kullanıcılar, Tor Browser üzerindeki güvenlik düzeyini "Daha güvenli" (HTTPS olmayan siteler için JavaScript kapatılmış) ya da "En güvenli" (tüm siteler için JavaScript kapatılmış) olarak seçmelidir. Ancak, JavaScript kapatıldığında birçok site doğru görüntülenmeyecektir. Bu yüzden varsayılan Tor Browser ayarı, tüm sitelerdeki betiklerin "Standart" düzeyde çalıştırılmasına izin vermektir.

### Tarayıcı eklentileri

Tor Browser Firefox tabanlı olduğundan Firefox ile uyumlu tüm eklenti ve temalar Tor Browser üzerine de kurulabilir.

Bununla birlikte, varsayılan olarak yalnızca Tor Browser ile kullanılabileceği denenmiş eklentiler kurulmuştur. Diğer tarayıcı eklentilerini kurmak, Tor Browser uygulamasının işlerliğini bozabilir ya da kişisel gizlilik ve güvenliğinizi etkileyecek daha ciddi sorunlara yol açabilir. Diğer eklentilerin kurulması kesinlikle önerilmez ve Tor Project böyle yapılandırmalar için destek vermez.

### SSS

#### Tor Browser, neden JavaScript açık olarak kuruluyor?

JavaScript kapatıldığında çoğu site düzgün çalışmadığından, Tor Browser üzerindeki NoScript uygulaması, varsayılan olarak JavaScript kullanılmasına izin verecek şekilde yapılandırılmıştır. JavaScript varsayılan olarak kapalı olsaydı çok fazla sorun çıkacağı için çoğu kullanıcı Tor kullanmaktan vazgeçerdi. Hedefimiz Tor Browser uygulamasını olabildiğince çok kişinin olabildiğince güvenli bir şekilde kullanması. Bu nedenle JavaScript varsayılan olarak açık bırakılmıştır.

Tüm HTTP sitelerinde JavaScript kullanımının varsayılan olarak kaldırılmasını isteyen kullanıcıların Tor Browser güvenlik düzeyi ayarını değiştirmelerini öneririz. Bu işlem, Güvenlik düzeyi simgesine (adres çubuğunun sağındaki kalkan) ve ardından "Ayarlar..." üzerine tıklanarak yapılabilir. "Standart" düzey JavaScript kullanılmasına izin verir, "Daha güvenli" düzey HTTP sitelerinde JavaScript kullanılmasını engeller ve "En güvenli" düzey JavaScript kullanılmasını tümüyle engeller.

#### Tor Browser üzerine, AdBlock Plus ya da uBlock Origin gibi yeni bir eklenti kurmalı mıyım?

Gizlilik ve güvenliğinizi tehlikeye atabileceğinden Tor Browser üzerine yeni eklentiler kurmaktan kaçınmanız önerilir.

Yeni eklentiler kurmak Tor Browser uygulamasını öngörülemeyen şekillerde etkileyerek kullandığınız Tor Browser kopyasının eşsiz bir parmak izi olmasına yol açabilir. Tor Browser kopyanızın eşsiz bir parmak izi olursa, yaptığınız işlemlerin anonimliği kalmaz ve Tor Browser kullanıyor olsanız bile izlenebilirsiniz.

Her tarayıcının ayarları ve özellikleri "tarayıcı parmak izi" denilen şeyi oluşturur. Çoğu tarayıcı, buna özen göstermediğinden her kullanıcının internet üzerinde izlenebileceği bir eşsiz parmak izi oluşturur. Tor Browser özellikle kullanıcıların parmak izinin neredeyse aynı (kusursuz değiliz) olmasını sağlayacak şekilde tasarlanmıştır. Bunun anlamı tüm Tor Browser kullanıcılarının parmak izinin birbirine benzemesidir. Bu durum kişilerin izlenmesini zorlaştırır.

Yeni bir eklentinin Tor Browser uygulamasına saldırılacak yüzeyi arttırma olasılığı vardır. Bu durum kişisel verilerin sızdırılmasına ya da bir saldırganın Tor Browser uygulamasına zararlı yazılım bulaştırmasına neden olabilir. Eklentinin kendisi bile sizi izlemek için kötü niyetle tasarlanmış olabilir.

Tor Browser önceden yalnızca bir eklenti kurulmuş olarak gelir: NoScript. Başka bir şey eklemek anonimliliğinizi bozabilir.

# Onion hizmetlerini anlamak ve Tor Browser ile kullanmak

Onion hizmetleri

Onion hizmetleri, internet üzerinde erişebileceğiniz gizli olmayan sıradan hizmetlere göre çeşitli faydalar sağlar:

- Bir onion hizmetinin konumu ve IP adresi gizlidir. Böylece engellenmeleri ya da bağlı oldukları ya da işletmecilerin kullandığı hizmet sağlayıcıların belirlenmesi zorlaştırılmış olur.
- Tor kullanıcıları ile onion hizmetleri arasındaki tüm trafik uçtan uca şifrelenir. Bu nedenle HTTPS kullanarak bağlanmayı dert etmeniz gerekmez.
- Bir onion hizmetinin adresi otomatik olarak üretilir. Böylece siteyi hazırlayanların ayrıca bir etki alanı adı satın alması gerekmez.
- Kullanılan şifreleme ile Tor, .onion adresi ile bağlantının doğru konuma yapıldığından ve bağlantıya başka kimsenin dokunmadığından emin olur.

### Bir onion hizmetine nasıl erişilir

Diğer internet siteleri gibi, bir onion hizmetine bağlanmak için adresini bilmeniz gerekir. Bir onion adresi, 56 harf ve rakamdan oluşur ve ".onion" ile biter.

Onion hizmeti kullanan bir siteye erişirken, Tor Browser adres çubuğunda bağlantınızın durumunun güvenli ve bir onion hizmetini kullandığını belirten bir soğan simgesi görüntülenir. Adres çubuğundaki onion simgesine ve yanındaki Tor devresi üzerine tıklayarak onion hizmeti ile ilgili ayrıntılı bilgi alabilirsiniz.

Bir onion sitesi ile ilgili bilgi edinmenin başka bir yolu da, site yöneticisinin Onion-Location adında bir özelliği kullanmasıdır. Onion-Location, sitelerin onion kopyalarını belirtmek için kullanılan ve standart olmayan bir HTTP üst bilgisidir. Ziyaret ettiğiniz sitenin kullanılabilecek bir onion sitesi varsa, adres çubuğunda ".onion olarak kullanılabilir" ifadesiyle mor bir öneri düğmesi görüntülenir. ".onion olarak kullanılabilir" üzerine tıkladığınızda, sitenin onion kopyası yüklenir.

### Soğan simgesi

Bir onion hizmeti kullanılırken, Tor Browser üzerinde geçerli sitenin güvenlik düzeyini gösteren farklı soğan simgeleri görüntülenir.

An onion means either that:

- The Onion Service is served over HTTPS with an Extended Validation certificate. That means a Certificate Authority (CA) has checked that the site really belongs to the entity it claims to belong.
- The Onion Service is served over HTTPS with a Domain Validated (DV) certificate. That means the HTTPS certificate was issued by a Certificate Authority (CA), but without checking if the site really belongs to the entity it claims to belong, i.e, the onion icon does not provide the information that you're on the "right site".
- The Onion Service is served over HTTP. This is not a security issue, since the Onion Service protocol is already end-to-end encrypted. In this case, the icon does not provide information that you're connected to the "right site".

Kırmızı bölü ile soğan simgesi şu anlama gelir:

- Onion hizmeti güvenli olmayan bir adresten alınan bir betik ile sunuluyor.

Bir uyarı işareti ile soğan simgesi şu anlama gelir:

- Onion hizmeti kendinden imzalı bir sertifika ile HTTPS üzerinden sunuluyor. The certificate was not signed by a Certificate Authority (CA) that is recognized as a "trusted" authority, and the certificate provides no information about whether the site really belongs to the entity it claims to belong.
- Onion hizmeti kullanma süresi geçmiş bir sertifika ile HTTPS üzerinden sunuluyor.
- Onion hizmeti yanlış bir etki alanı ile HTTPS üzerinden sunuluyor.
- Onion hizmeti güvenli olmayan bir adres üzerinden karışık bir şekilde sunuluyor.

### Onion hizmeti kimlik doğrulaması

Kimliği doğrulanmış bir onion hizmeti, bir onion sitesi hizmetine benzer ancak hizmete erişebilmeniz için sizden bir kimlik doğrulama kodu ister. Bir Tor kullanıcısı olarak, kimliğinizi doğrudan Tor Browser üzerinden doğrulayabilirsiniz. Bu hizmete erişmek için onion hizmeti işletmecisinden kimlik doğrulama bilgilerine gerek duyacaksınız. Kimliği doğrulanmış bir onion hizmetine erişirken, Tor Browser adres çubuğunda bir ipucu ile küçük gri bir anahtar simgesi görüntülenir. Giriş alanına geçerli kişisel anahtarınızı yazın.

### Onion hizmetleri sorunları

Bir onion sitesi ile bağlantı kuramıyorsanız, Tor Browser sitenin neden kullanılamadığını belirten bir hata iletisi görüntüler. Sorunlar farklı katmanlardan kaynaklanabilir: İstemci hataları, ağ hataları veya hizmet hataları. Bu sorunlardan bazıları, sorun giderme bölümündeki öneriler ile düzeltilebilir. Aşağıdaki tabloda, tüm olası sorunları ve bunları çözmek için yapılması gereken işlemleri görebilirsiniz.

Kod | Hata Başlığı | Kısa Açıklama
--- | --- | ---
0xF0 | Onion sitesi bulunamadı | Onion sitesi büyük olasılıkla çevrim dışı ya da kullanımdan kaldırılmış. Onion sitesinin yöneticisi ile görüşün.
0xF1 | Onion sitesine erişilemiyor | Onion sitesine bir iç sorun nedeniyle ulaşılamıyor.
0xF2 | Onion sitesinin bağlantısı kesildi | Onion sitesi büyük olasılıkla çevrim dışı. Onion sitesinin yöneticisi ile görüşün.
0xF3 | Onion sitesi ile bağlantı kurulamadı | Onion sitesi meşgul ya da Tor ağının yükü fazla. Bir süre sonra yeniden deneyin.
0xF4 | Onion sitesi için kimlik doğrulaması gerekiyor | Onion sitesine erişmek için bir anahtar gerekiyor ancak anahtar belirtilmemiş.
0xF5 | Onion sitesi için kimlik doğrulanamadı | Belirtilen anahtar hatalı ya da kullanımdan kaldırılmış. Onion sitesinin yöneticisi ile görüşün.
0xF6 | Onion sitesinin adresi geçersiz | Belirtilen onion sitesi adresi geçersiz. Lütfen adresi doğru yazdığından emin olun.
0xF7 | Onion sitesi için devre oluşturulamadı | Onion sitesi ile bağlantı kurulamadı. Büyük olasılıkla ağ bağlantısı kötü.

### Sorunları gidermek

İstediğiniz onion hizmetine erişemiyorsanız, onion adresini doğru yazdığınızdan emin olun. Küçük bir hata bile Tor Browser tarafından siteye ulaşılmasını engeller.

16 karakterlik bir dizgeden (daha kısa 2. sürüm biçimi) oluşan bir onion hizmetine erişmeye çalışıyorsanız, bu adres türü artık güncel Tor ağında kullanılmıyor.

Ayrıca diğer onion hizmetlerine erişebildiğinizden emin olmak için DuckDuckGo onion hizmeti ile bağlantı kurmayı deneyebilirsiniz. Adresi doğruladıktan sonra da onion hizmeti ile bağlantı kuramıyorsanız, lütfen bir süre sonra yeniden deneyin. Geçici bir bağlantı sorunu olabilir ya da siteyi hazırlayanlar herhangi bir uyarı yapmadan siteyi çevrim dışı yapmış olabilir.

# Neden Tor Browser üzerindeki varsayılan arama motoru DuckDuckGo?

DuckDuckGo

Tor Browser 6.0.6 sürümünden başlayarak DuckDuckGo varsayılan arama motoru oldu. Daha önce Tor Browser, kullanıcıların hizmet sağlayıcılar arasında seçim yapmasına izin veren Disconnect üst veri arama motorunu kullanıyordu. Ancak Disconnect, Google sonuçlarına erişimini kaybettiğinde, daha düşük kaliteli sonuçlar sağlayan Bing arama motorunu kullanmaya döndü.

DuckDuckGo kullanıcıların kişisel bilgilerinin ya da arama geçmişinin kaydını tutmaz, derlemez ya da paylaşmaz. Bu yüzden kişisel gizliliğinizi en iyi şekilde korur. Arama motorlarının çoğu, arama geçmişinizin yanında zaman damgası, IP adresi ve oturum açtığınız hesap bilgileri gibi diğer bilgileri de kaydeder.

DuckDuckGo ile ilgili bir sorun yaşıyorsanız, lütfen DuckDuckGo destek sitesine bakın.

### DuckDuckGo onion hizmeti

DuckDuckGo gizliliği koruyarak Tor üzerinden arama yapmak için ayrıca bir onion hizmeti sunuyor.

Tor Browser üzerinde, DuckDuckGo içindeki "Onionize" seçeneğine tıklamak sizi otomatik olarak arama motorunun onion sürümüne geçirir.

# Sorunlarla karşılaşmak

## Konular

- Sorunları gidermek
- Bilinen sorunlar
- Virüs koruması Tor Browser uygulamasını engelliyor
- Gmail hesabı uyarısı
- torrc dosyasını düzenlemek
- Güvenlik doğrulamaları ve uyarı iletileri
- Site hesabı kilitlenmeleri
- Tor günlük kayıtlarındaki hataları okumak
- Bir onion sitesine erişme sorunu
- "Vekil sunucu bağlantıyı reddetti" sorunu

# Tor Browser bağlantı ve kullanım sorunlarını gidermek

Bilgisayar Bilgisayar Android Android
Bilgisayar

Uygulamayı çalıştırdıktan ve ilk kez kullanıyorsanız "Bağlan" düğmesine tıkladıktan kısa bir süre sonra Tor Browser ile internet üzerinde gezinmeye başlayabilmeniz gerekir.

Bağlantı Yardımcısı size internet bağlantınızın durumu ile ilgili bilgi verir.

'Çevrim dışı' olarak görüyorsanız internet bağlantınızı denetleyin. Tor ağı ile bağlantınız kurulmamışsa ve 'Bağlı değil' olarak görüyorsanız, şu adımlar yardımcı olabilir.

#### Tarayıcı sürümünü denetle

Bir sorunu gidermenize yardımcı olması veya Tor Browser güncel mi değil mi bilmek için hangi Tor Browser sürümünü kullandığınızı bilmek genellikle önemlidir. Bu bilgi, bir destek kaydı gönderirken paylaşılması gereken önemli bir bilgidir.

- Tor Browser çalışırken, hamburger menüsünde (≡) "Ayarlar" üzerine tıklayın.
- Sürüm numarası görmek için "Tor Browser güncellemeleri" bölümüne kaydırın.

### Hızlı çözümler

Tor Browser bağlantısı kurulamıyor ise çözümü kolay olabilir. Şunları deneyebilirsiniz:

- Bilgisayarınızın sistem saatini denetleyin. Doğru ayarlanmamış ise Tor bağlantısı kurulamaz.
- Sisteminizde başka bir Tor Browser ya da 'Tor' kopyasının çalışmadığından emin olun. Tor Browser uygulamasının çalışıp çalışmadığından emin olamıyorsanız, bilgisayarınızı yeniden başlatın.
- Kurulu herhangi bir virüsten koruma uygulamasının Tor uygulamasının çalışmasını engellemediğinden emin olun. Bunu nasıl yapacağınızı bilmiyorsanız virüsten koruma uygulamanızın belgelerine bakabilirsiniz.
- Güvenlik duvarınızı geçici olarak kapatın.
- Tor Browser önceden çalışıyorken şimdi çalışmıyorsa, sisteminiz hazırda bekleme durumunda olabilir. Sistemi yeniden başlatmak sorunu çözebilir.
- Tor Browser uygulamasını silip yeniden kurun. Güncelleme yapıyorsanız, önceki Tor Browser dosyalarının üzerine yazmayın. İşlemden önce bu dosyaların tümüyle silinmiş olduğundan emin olun.

### Tor günlüğünü görüntüle

Çoğu durumda, Tor günlüklerine göz atmak sorunu anlamakta yardımcı olabilir. Bağlantı kurmakta sorun yaşıyorsanız bir hata iletisi görüntülenebilir ve "Tor günlüğünü panoya kopyala" seçeneğini seçebilirsiniz. Ardından Tor günlüğünü bir metin belgesine ya da başka bir dosyaya yapıştırın.

Bu seçeneği görmüyorsanız ve Tor Browser açık ise, hamburger menüsünden ("≡") "Ayarlar" üzerine ve açılan sol yan çubuktan "Tor" üzerine tıklayın. Sayfanın altında, "Tor günlüğü kayıtlarına bakın" yazısının yanındaki "Günlüğü görüntüle..." düğmesine tıklayın.

Alternatif olarak, GNU/Linux üzerinde günlükleri uç birimde görüntülemek için, Tor Browser klasörüne giderek Tor Browser uygulamasını şu komut satırı ile başlatın:

`./start-tor-browser.desktop --verbose`

Ya da günlükleri bir dosyaya kaydetmek için (varsayılan: tor-browser.log):

`./start-tor-browser.desktop --log [file]`

Tor günlüklerindeki yaygın hataları gidermek için lütfen 'Tor günlüğü hatalarını okumak' bölümüne bakın.

### Bağlantınıza sansür uygulanıyor mu?

Hala bağlantı kuramıyorsanız, internet hizmeti sağlayıcınız Tor ağına yapılan bağlantı isteklerini engelliyor olabilir. Olası çözümler için engellemeyi aşmak bölümüne bakabilirsiniz.

### Bilinen sorunlar

Tor Browser sürekli geliştiriliyor. Bilinen ancak henüz çözülmemiş bazı sorunları var. Yaşadığınız sorunun bilinen sorunlar bölümünde yer alıp almadığına bakabilirsiniz.

Android

#### Tarayıcı sürümünü denetle

Uygulamadan:

- Android için Tor Browser kullanıyorsanız, 'Ayarlar' üzerine dokunun.
- Sayfayı sonuna kadar kaydırın.
- 'Tor Browser hakkında' üzerine dokunun.
- Sürüm numarasını bu sayfada görüyor olmalısınız.

Android menüsünden:

- Android üzerinde Ayarlar bölümüne gidin.
- Aygıtınızda kurulu uygulamaların listesini görmek için "Uygulamalar" üzerine dokunun.
- Uygulama listesinden 'Tor Browser' ögesini bulun.
- 'Tor Browser' üzerine dokunun.
- Sürüm numarasını görüntülemek için sayfayı sonuna kadar kaydırın.

#### Tor günlüklerini görüntüle

- "Tor ağına bağlan" ekranındayken ayarlar simgesine ya da "Bağlantıyı yapılandır" üzerine dokunun.
- Ayarlar içinde "Bağlantı" bölümüne gidin.
- "Tor günlüğü" üzerine dokunun.
- Tor günlüklerini panoya kopyalamak için, ekranın altındaki "Kopyala" düğmesine dokunun.

Tor günlüklerindeki yaygın hataları gidermek için lütfen 'Tor günlüğü hatalarını okumak' bölümüne bakın.

# Bilinen Tor Browser sorunları ve sınırlamaları

Bilgisayar Bilgisayar Android Android
Bilgisayar

- Tor uygulamasının çalışabilmesi için bilgisayarınızın saat ve saat dilimi ayarları doğru olmalıdır.
- Virüs ya da kötü amaçlı yazılımdan koruma uygulaması Tor Browser kullanılmasını engelliyor. Bazen bunlar kötü amaçlı yazılım ve/veya güvenlik açıklarıyla ilgili sahte doğru sonuçlar ile de ortaya çıkar. Şu virüsten koruma ve güvenlik duvarı ayarlarının Tor ile sorun çıkarabilir ve geçici olarak kullanımdan kaldırılmaları gerekebilir:
- Webroot SecureAnywhere
- Kaspersky Internet Security 2012
- Sophos Antivirus for Mac
- Microsoft Security Essentials
- Avast Antivirus
- Ayrıca VPN uygulamaları Tor uygulamasına karışma eğilimindedir ve kullanımdan kaldırılmaları gerekir. Genel olarak, ayarları gizliliğinizi tehlikeye atmayacak şekilde yapabilecek uzman bir kullanıcı değilseniz, Tor ile VPN uygulamalarını birlikte kullanmanızı önermiyoruz. Tor + VPN ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için viki sayfamıza bakabilirsiniz.
- Adobe Flash gerektiren görüntüler kullanılamaz. Güvenlik nedeniyle Flash kullanımdan kaldırılmıştır.
- Bir vekil sunucu ayarlanmışsa Tor köprüleri kullanamaz.
- Tor Browser önceden çalışıyorken şimdi çalışmıyorsa (özellikle yeniden kurulum ya da güncelleme işlemlerinden sonra), sisteminiz hazırda bekleme durumunda olabilir. Bu durumda sistemi yeniden başlatmak sorunu çözebilir.
- Klasör yolunda ASCII olmayan karakterler bulunuyorsa Tor uygulaması Windows üzerinde başlamaz.
- BitTorrent Tor üzerinde anonim değildir.
- İnternet kimlik doğrulaması(WebAuthn) ve Evrensel ikinci adım (U2F) (örneğin YubiKey) desteği Tor Browser uygulamasında kapatılmıştır.
- Tor Browser (Bilgisayar ve Android) ile yüklenen görseller rastlantısal.
- Aynı anda birden fazla Tor Browser kopyasının çalıştırılması önerilmez. Birçok platformda bu beklendiği gibi çalışmayabilir ve hatalara veya beklenmeyen davranışlara yol açabilir.
- Tor Browser uygulamasını varsayılan tarayıcı yapmakla ilgili sorunlar. Tor Browser uygulamasını varsayılan tarayıcınız yapmak için çeşitli yöntemler vardır ancak bu yöntemler her zaman ve her işletim sistemi üzerinde işe yaramayabilir. Tor Browser uygulamasının sisteminizden yalıtmak için sıkı önlemler alınmıştır. Varsayılan tarayıcı atama işlemlerinde bu güvenlik önlemlerini zayıflatan adımlar bulunur. Yani bir site bazen Tor Browser ile bazen başka bir tarayıcı ile yüklenebilir. Bu davranış tehlikeli olabilir ve anonim kalmanızı engelleyebilir.

### Güncel kararlı sürümdeki sorunlar

Ne zaman yeni ve kararlı bir Tor Browser sürümünü yayınlasak, yeni özellikleri ve bilinen sorunları açıkladığımız bir günlük yazısı yayınlıyoruz. Bir güncellemeden sonra sorun yaşamaya başladıysanız, güncel kararlı sürümle ilgili yazı için blog.torproject.org adresine bakabilirsiniz.

Sorununuz orada bulunmuyorsa:

- Tor Browser sorun izleyici bölümüne bakabilirsiniz.
- Bildirilmemiş ise, lütfen yaşadığınız sorunu açıklayan bir GitLab sorunu açın.

Android

Şu anda, Android için Tor Browser üzerinde bulunmayan ancak Bilgisayar için Tor Browser uygulamasında kullanılabilen bazı özellikler var.

- Tor devrenizi göremiyorsunuz. #200
- Android için Tor Browser SD Kart üzerine taşındığında bağlantı kurmuyor. #31814
- İstemci kimlik doğrulaması gereken onion adresleri açılamıyor #201
- Android için Tor Browser uygulamasında 'Kimliği yenile' özelliği yok. #28800
- 'Onion-Location' özelliği, Android için Tor Browser üzerinde yok. #151

# Virüs ya da kötü amaçlı yazılımdan korunma uygulamam Tor Browser kullanmamı engelliyor.

Bilgisayar

Tor Browser başlatıldığında, bazı virüsten koruma uygulamaları kötü amaçlı yazılım bulunduğu ve/veya saldırıya açık olmakla ilgili uyarılar görüntüleyebilir. Tor Browser uygulamasını asıl sitemizden indirdiyseniz veya GetTor üzerinden alıp doğruladıysanız bunlar sahte doğru sonuçlardır ve endişelenecek bir şey yoktur. Bazı virüsten koruma uygulamaları çok sayıda kullanıcıda görülmeyen dosyaları şüpheli olarak değerlendirir. İndirdiğiniz Tor uygulamasının bizim oluşturduğumuz kopya olduğundan ve bir saldırgan tarafından değiştirilmediğinden emin olmak için Tor Browser imzasını doğrulayabilirsiniz. Ayrıca, virüsten koruma programlarının Tor Browser uygulamasına erişimi engellememesi için belirli işlemlere izin vermek isteyebilirsiniz.

### Tor Browser işlemlerine izin vermek

Lütfen virüsten koruma veya kötü amaçlı yazılımdan koruma uygulamanızı açın ve ayarlarında "izin verilenler listesi" gibi bir şey arayın. Ardından şu işlemleri yapın:

- Windows için
- firefox.exe
- tor.exe
- lyrebird.exe
- macOS için
- TorBrowser
- tor.real
- lyrebird Son olarak Tor Browser uygulamasını yeniden başlatın. Bu işlemler yaşadığınız sorunları çözmeli. Kaspersky gibi bazı virüsten korunma uygulamalarının güvenlik duvarı düzeyinde Tor ağına erişimi engelleyebileceğini unutmayın.

# Gmail hesabımın ele geçirilmiş olabileceği ile ilgili uyarı veriyor

Gmail

Bazen, Tor üzerinden Gmail kullandıktan sonra, Google tarafından hesabınızın ele geçirilmiş olabileceğini belirten bir açılan pencere bildirimi görüntülenir. Bildirim penceresinde, son zamanlarda dünyanın çeşitli yerlerinden hesabınıza erişmek için kullanılan IP adresleri ve konumları bulunur.

Genellikle bu sahte doğru bir uyarıdır: Google, hizmeti Tor üzerinden almanın bir sonucu olarak, farklı yerlerden pek çok oturum açıldığını görerek hesaba, gerçek hak sahibinin eriştiğini doğrulamanın iyi bir fikir olduğuna karar vermiştir.

Bu durum, hizmeti Tor üzerinden kullanmanın bir sonucu olsa da, bu uyarıyı tümüyle görmezden gelebileceğiniz anlamına gelmez. Büyük olasılıkla bu bir sahte doğru sonuç uyarısıdır. Ancak başka biri Google tanımlama bilginizi kopyalamış olabileceğinden doğru da olabilir.

Tanımlama bilgilerini kopyalamak, bilgisayarınıza fiziksel olarak erişerek ya da ağ trafiğinizi izleyerek yapılabilen bir işlemdir. Gmail ve benzer hizmetler tanımlama bilgisini yalnızca SSL ile şifrelenmiş bir bağlantı üzerinden gönderdiğinden, teoride yalnızca bilgisayarınıza fiziksel olarak erişilmesinin işe yaraması beklenir. Ancak pratikte durum bundan daha karışıktır.

Ve birileri Google tanımlama bilgisini kopyaladıysa, olağan dışı konumlardan oturum açabilir (elbette açamayabilir de). Özetle, Tor Browser kullanmaya başladığınızda, Google tarafından kullanılan bu güvenlik önlemi sahte doğru sonuç uyarıları vereceğinden işinize yaramaz. Hesabınızda tuhaf görünen bir şeyler olup olmadığını anlamak ya da son oturum açılışlarının zaman damgalarına bakarak, o zamanlarda gerçekten oturum açıp açmadığınızı incelemek gibi başka yaklaşımlar kullanmanız gerekir.

Son zamanlarda, Gmail kullanıcıları hesaplarında iki adımlı doğrulama özelliğini açarak ek bir güvenlik katmanı oluşturabilir.

# "torrc dosyamı düzenlemem" bekleniyor. Bu ne demek?

Genel Genel Windows Windows macOS macOS Linux Linux
Genel

⚠️ Uyarı: `torrc` dosyanızı düzenlemenizi söyleyen rastgele önerilere uymayın. Kötü amaçlı veya yanlış yapılandırmalar güvenliğinizi ve anonimliğinizi zayıflatabilir. Tor Browser ile gelen varsayılan `torrc` dosyası güvenlidir ve çoğu kullanıcı için yeterli olmalıdır.

`torrc`, Tor uygulamasına nasıl davranacağını söyleyen bir düz yazı yapılandırma dosyasıdır. Tor Browser kendi güvenli varsayılan değerlerini uygular. Bu nedenle çoğu `torrc` düzenlemesi ya etkisiz olacaktır ya da güvenliğinizi azaltacaktır**.

Örnek `torrc` dosyasına bakarak yaygın kullanılan yapılandırmalar ile ilgili ipuçlarını görebilirsiniz. Diğer yapılandırma ayarları için Tor belgelerine bakabilirsiniz.

torrc dosyasında `#` ile başlayan tüm satırların açıklama olarak değerlendirileceğini ve Tor yapılandırmasını etkilemeyeceğini unutmayın.

Windows

Windows üzerinde `torrc` dosyası şurada bulunur: `Browser\TorBrowser\Data\Tor\torrc`.

Dosyayı düzenlemeden önce Tor Browser uygulamasını kapattığınıza emin olun. Yoksa değişikliklerinizin üzerine yazılabilir.

macOS

macOS üzerinde `torrc` dosyası şurada bulunur: `~/Library/Application Support/TorBrowser-Data/Tor/torrc`

📌 Not: Yeni macOS sürümlerinde `Library` klasörü gizlidir.

Oraya gitmek için Finder üzerinde:

1. Git menüsüne tıklayın.
2. Klasöre git… üzerine tıklayın.
3. `~/Library/Application Support/` yazın Düzenlemeden önce Tor Browser uygulamasını kapatın.

Linux

Linux üzerinde, `torrc` dosyası şurada bulunur: `Browser/TorBrowser/Data/Tor/torrc`.

Herhangi bir değişiklik yapmadan önce Tor Browser uygulamasını kapatın. Birçok seçenek çalışmaz çünkü Tor Browser bunları komut satırı ayarlarıyla değiştirir.

# Tor kullanırken siteler neden güvenlik doğrulamalarını tamamlamamı istiyor veya casus yazılımlar ile ilgili beni uyarıyor?

Güvenlik doğrulamaları

Tor Browser kullandığınızda, trafiğiniz paylaşılan Tor çıkış aktarıcıları üzerinden çıkar. Dünya çapında binlerce kullanıcı aynı anda aynı aktarıcı IP adresini kullanıyor olabilir.

Siteler genellikle bunu olağandışı bir etkinlik olarak değerlendirir, örneğin:

- Tek bir IP adresinden birçok otomatik istek veya oturum açma.
- Botlara, v eri toplayıcılara veya kötü amaçlı yazılımlara benzeyen trafik modelleri.

Sonuç olarak, bazı siteler güvenlik doğrulamaları ve geçici engellemeler sunar ve hatta "şüpheli" veya "sorunlu" trafik ile ilgili uyarılar görüntüler.

### Ne yapabilirsiniz

- Yeni bir devre deneyin: Tor Browser ile, farklı bir çıkış aktarıcısına (ve dolayısıyla farklı bir IP adresine) geçmek için "Sitenin Tor devresini yenile" üzerine tıklayın.
- Bekleyin ve daha sonra deneyin: Bu uyarılar genellikle geçicidir ve genellikle bir aktarıcıdaki trafik düzeyleri normale döndüğünde kaybolur.
- Alternatif hizmetleri kullanın: Bazı arama motorları ve siteler (DuckDuckGo gibi) Tor kullanıcılarına daha uygundur ve nadiren güvenlik doğrulamalarını tetikler.

### Bilmek önemli

- Bu uyarılar, Tor Browser uygulamasının casus yazılım olduğu veya aygıtınıza virüs bulaştığı anlamına gelmez.
- Siteler, bireysel etkinliğinize değil, çıkış aktarıcılarının paylaşılan doğasına tepki veriyor.
- Bildiğimiz kadarıyla, çoğu büyük site özellikle Tor ağını engellemeye çalışmıyor. Otomatik kötüye kullanım algılama sistemleri Tor trafiğini şüpheli trafikten ayıramıyor.

# Bir site (banka, e-posta hizmeti sağlayıcısı gibi) Tor kullandığımda beni engelliyor, ne yapabilirim?

Site hesabı kilitlenmeleri

Tor Browser sıklıkla bağlantınızı dünyanın başka bir yerinden geliyormuş gibi gösterir. Bankalar, e-posta hizmeti sağlayıcıları gibi bazı siteler bu durumu hesabınızın başkaları tarafından ele geçirildiği şeklinde değerlendirerek erişiminizi engelleyebilir.

Bu sorunu çözmenin tek yolu hesabınızdaki engellemenin kaldırılması için site tarafından önerilen yöntemi uygulamak ya da hizmet sağlayıcı ile görüşerek durumu açıklamaktır.

Hizmet sağlayıcınız IP temelli güvenlik denetimleri yerine çok daha iyi bir güvenlik seçeneği olan iki adımlı doğrulama sunuyorsa bu sorundan kaçınabilirsiniz. Hizmet sağlayıcınız ile görüşerek iki adımlı doğrulama sunup sunmadığını öğrenin.

# Yaygın Tor hataları günlük kayıtlarından nasıl okunur ve sorunlar nasıl giderilir

Tor günlükleri

Bağlantı kurmakta sorun yaşıyorsanız bir hata iletisi görüntülenebilir ve "Tor günlüğünü panoya kopyala" seçeneğini seçebilirsiniz. Ardından Tor günlüğünü bir metin belgesine ya da başka bir dosyaya yapıştırın.

#### Genel günlük sorunu #1: Vekil sunucu bağlantı kurma sorunu (Proxy connection failure)

2017-10-29 09:23:40.800 [NOTICE] Opening Socks listener on 127.0.0.1:9150 2017-10-29 09:23:47.900 [NOTICE] Bootstrapped 5%: Connecting to directory server 2017-10-29 09:23:47.900 [NOTICE] Bootstrapped 10%: Finishing handshake with directory server 2017-10-29 09:24:08.900 [WARN] Proxy Client: unable to connect to xx..xxx..xxx.xx:xxxxx ("general SOCKS server failure")

Bazı durumlarda, kullandığınız Tor köprüsü çevrim dışı olabilir veya bir sansür uygulayıcısı tarafından engelleniyor olabilir. Bu durumlar da bu hatayı tetikleyebilir. Sorun sürüyorsa yeni köprüler isteyin ve yapılandırmanızı güncelleyin.

Alternatif olarak, Tor günlüğünüzde bunun gibi satırlar varsa, bir SOCKS vekil sunucusu ile bağlantı kurulamadığını da gösteriyor olabilir. Ağ kurulumunuz için bir SOCKS vekil sunucusu kullanılması gerekliyse vekil sunucu bilgilerini doğru ayarladığınızdan emin olun. Bir SOCKS vekil sunucusu kullanılması gerekmiyorsa ya da emin değilseniz lütfen Tor ağına SOCKS vekil sunucusu kullanmadan bağlanmayı deneyin.

#### Genel günlük sorunu #2: Koruma aktarıcılarına erişilemedi (Can't reach guard relays)

11/1/2017 21:11:43 PM.500 [NOTICE] Opening Socks listener on 127.0.0.1:9150 11/1/2017 21:11:44 PM.300 [NOTICE] Bootstrapped 80%: Connecting to the Tor network 11/1/2017 21:11:44 PM.300 [WARN] Failed to find node for hop 0 of our path. Discarding this circuit. 11/1/2017 21:11:44 PM.500 [NOTICE] Bootstrapped 85%: Finishing handshake with first hop 11/1/2017 21:11:45 PM.300 [WARN] Failed to find node for hop 0 of our path. Discarding this circuit.

Tor günlüğünde buna benzer satırlar görüyorsanız, Tor devresindeki ilk nokta ile bağlantı kuramıyorsunuz demektir. Bu durum, sansür uygulanan bir ağda bulunduğunuz anlamına gelebilir.

Lütfen köprüleri kullanarak bağlanmayı deneyin, sorunun çözülmesi gerekir.

#### Genel günlük sorunu #3: TLS el sıkışması tamamlanamadı (Failed to complete TLS handshake)

13-11-17 19:52:24.300 [NOTICE] Bootstrapped 10%: Finishing handshake with directory server 13-11-17 19:53:49.300 [WARN] Problem bootstrapping. Stuck at 10%: Finishing handshake with directory server. (DONE; DONE; count 10; recommendation warn; host [host] at xxx.xxx.xxx.xx:xxx) 13-11-17 19:53:49.300 [WARN] 10 connections have failed: 13-11-17 19:53:49.300 [WARN] 9 connections died in state handshaking (TLS) with SSL state SSLv2/v3 read server hello A in HANDSHAKE 13-11-17 19:53:49.300 [WARN] 1 connections died in state connect()ing with SSL state (No SSL object)

Tor günlüğünde buna benzer satırlar görüyorsanız, Dizin belirleyiciler ile TLS el sıkışması yapamıyorsunuz demektir. Köprüleri kullanmak bu sorunu çözebilir.

#### Genel günlük sorunu #4: Saat sapması (Clock skew)

19.11.2017 00:04:47.400 [NOTICE] Opening Socks listener on 127.0.0.1:9150 19.11.2017 00:04:48.000 [NOTICE] Bootstrapped 5%: Connecting to directory server 19.11.2017 00:04:48.200 [NOTICE] Bootstrapped 10%: Finishing handshake with directory server 19.11.2017 00:04:48.800 [WARN] Received NETINFO cell with skewed time (OR:xxx.xx.x.xx:xxxx): It seems that our clock is behind by 1 days, 0 hours, 1 minutes, or that theirs is ahead. Tor requires an accurate clock to work: please check your time, timezone, and date settings.

Tor günlüğünde buna benzer satırlar görüyorsanız, Sistem saatiniz yanlış demektir. Lütfen sistem saatinin ve saat diliminin tam olarak doğru olduğundan emin olun ve Tor uygulamasını yeniden başlatın.

# Bir onion sitesine erişemiyorsanız ne yapılabilir

Bir onion sitesine erişme sorunu

Erişmek istediğiniz onion hizmetine erişemiyorsanız, 56 karakterlik onion adresini doğru yazdığınızdan emin olun. Küçük bir hata bile Tor Browser tarafından siteye ulaşılmasını engeller. Elinizdeki adres 56 karakterden kısaysa, artık Tor ağı tarafından desteklenmeyen eski onion v2 biçimindedir ve sitenin bu adresi kullanımdan kalkmıştır. Onion hizmeti ile gene de bağlantı kuramıyorsanız, lütfen bir süre sonra yeniden deneyin. Geçici bir bağlantı sorunu olabilir ya da siteyi hazırlayanlar bir uyarı vermeden siteyi çevrim dışı yapmış olabilir.

Ayrıca diğer onion hizmetlerine erişebildiğinizden emin olmak için DuckDuckGo onion hizmeti veya Tor Project onion hizmeti ile bağlantı kurmayı deneyebilirsiniz.

# Tor Browser uygulamasında "Vekil sunucu bağlantıyı reddetti" sorunu nasıl düzeltilir

Vekil sunucu sorunu

Vekil sunucu sorunları çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilir. Bu sorunla karşılaşırsanız şu yöntemlerden birini ya da birkaçını deneyebilirsiniz:

- Kullanıyorsanız, virüsten korunma uygulaması Tor hizmetini engelliyor olabilir. Virüsten koruma uygulamasını kapatıp tarayıcıyı yeniden başlatın.
- Tor Browser klasörünü özgün konumundan farklı bir konuma taşımamalısınız. Klasörü taşıdıysanız özgün konumuna geri alın.
- Ayrıca bağlandığınız bağlantı noktasını da denetlemelisiniz. 9050 ya da 9150 gibi şu anda kullanılandan farklı bir bağlantı noktası deneyin.
- Hiç bir şey işe yaramazsa, tarayıcıyı yeniden kurun. Bu sefer, Tor Browser uygulamasını önceden kurulmuş tarayıcı üzerine değil, yeni bir klasöre kurduğunuzdan emin olun.

Sorun sürüyorsa lütfen bizimle görüşün.

# Genel

## Konular

- Tor Browser kullanmanın maliyeti
- Tor Browser yer imlerini yönetin
- Tor Browser ve gizli gezinti kipi
- Site Tor üzerinden erişimi engelliyor
- Tor Browser hızı
- Google sitesi farklı dilde görünüyor
- VPN ile Tor Browser

# Tor Browser uygulamasının ücretli sürümü var mı?

Tor kullanmanın maliyeti

Tor Browser olduğunu söyleyen ve sizden ücret isteyen tüm tarayıcılar sahtedir. Doğru Tor Browser uygulamasını indirdiğinizden emin olmak için indirme sayfamıza bakabilirsiniz. İndirdikten sonra imzayı doğrulayarak resmi Tor Browser sürümünü kullandığınıza emin olabilirsiniz. Sitemize erişemiyorsanız, Tor Browser uygulamasını indirmenin alternatif yollarını görmek için indirme bölümüne bakabilirsiniz.

Tor Browser olduğunu iddia eden sahte bir uygulama için ödeme yaptıysanız, Apple veya Play Store üzerinden geri ödeme isteği yapmayı deneyebilir ya da sahte bir işlemi bildirmek için bankanızla görüşebilirsiniz. Başka bir kuruluştan yapılan satın alma işlemi için size geri ödeme yapamayız.

Sahte Tor Browser uygulamalarını frontdesk@torproject.org adresine bildirebilirsiniz.

# Tor Browser üzerindeki yer imlerini içe ya da dışa nasıl aktarabilirim?

Bilgisayar Bilgisayar Android Android
Bilgisayar

Bilgisayar için Tor Browser üzerindeki yer imleri dışa ve içe aktarılabilir, yedeklenip geri yüklenebilir ve başka bir tarayıcı üzerinden içe aktarılabilir. Yönergeler Windows, macOS ve Linux için benzerdir. Tor Browser yer imlerini yönetmek için şuraya gidin:

- Hamburger menüsü >> Yer imleri >> Yer imleri yönetimi (menünün altında)
- Kitaplık penceresindeki araç çubuğundan 'İçe aktar ve yedekle' üzerine tıklayın.

Yer imlerini dışa aktarmak istiyorsanız

- Yer imlerini HTML olarak dışa aktar üzerine tıklayın
- Yer imleri dosyasını dışa aktar penceresi açılır. Dosyanın kaydedileceği konumu seçin. Dosya adı varsayılan olarak bookmarks.html şeklindedir. Masaüstü genellikle iyi bir konumdur ancak hatırlaması kolay herhangi bir yer de seçebilirsiniz.
- Kaydet üzerine tıklayın. Yer imleri dosyasını dışa aktar penceresi kapanır.
- Kitaplık penceresini kapatın.

> Tor Browser yer imleriniz dışa aktarıldı. Kaydettiğiniz yer imleri HTML dosyasını başka bir tarayıcı içine aktarabilirsiniz.

Yer imlerini içe aktarmak istiyorsanız

- Yer imlerini HTML olarak içe aktar üzerine tıklayın
- Yer imleri dosyasını içe aktar penceresi açılır. İçe aktaracağınız yer imleri HTML dosyasını seçin.
- Aç üzerine tıklayın. Yer imleri dosyasını içe aktar penceresi kapanır.
- Kitaplık penceresini kapatın.

> Seçilmiş HTML dosyasındaki yer imleri Tor Browser üzerinde Bookmark Menu klasörü içine eklenir.

Yedeklemek istiyorsanız

- Yedekle üzerine tıklayın
- Yeni bir pencere açılır ve yedek dosyasının kaydedileceği konumu seçmeniz istenir. Dosya .json uzantısı ile kaydedilir.

Geri yüklemek istiyorsanız

- Geri yükle üzerine tıklayıp geri yüklemek istediğiniz yer imleri dosyasını seçin.
- Açılan pencerede Tamam üzerine tıklayın. Yer imleri yedeğiniz geri yüklenir.

Yer imlerini başka bir tarayıcıdan içe aktar

> Yer imleri Firefox üzerinden Tor Browser içine aktarılabilir. Bu işlem iki şekilde yapılabilir: HTML dosyası ya da JSON dosyası ile. Tarayıcı üzerindeki yer imlerini dışa aktardıktan sonra yukarıdaki adımları izleyerek yer imi dosyasını Tor Browser içine aktarın.

Android

Şu anda Android için Tor Browser üzerinde yer imlerini içe ya da dışa aktarmanın kolay bir yolu yok. Bug #31617

# Tor Browser kullanmak ile 'Gizli/Özel pencere' (Chrome, Incognito Mode, Safari, Private Browsing) ya da 'Gizli gezinti' (Firefox, Private Tabs) kullanmak arasındaki fark nedir?

Bilgisayar

Chrome, Firefox ve Safari üzerinde, kapatıldıktan sonra aygıtınızdaki bir tarama oturumuyla ilgili tüm yerel bilgileri silen 'Gizli/Özel pencere' veya 'Gizli gezinti' özelliği bulunur. Bununla birlikte, bu kipler çevrim içi izlemeye karşı herhangi bir koruma sağlamaz ve etkinliğinizi veya dijital parmak izinizi çevrim içi olarak gizlemek için herhangi bir önlem sunmaz. Yani aslında sizi izleyen biri, herhangi bir normal tarayıcı kullanıyormuşsunuz gibi trafik bllgilerinizi elde edebilir.

Tor Browser, gizli/özel pencere ve gizli gezinti sekmelerindeki tüm bilgileri unutma özelliklerini sağlarken, internet parmak izinizi çıkarmakta kullanılabilecek kaynak IP adresini, gezinme alışkanlıklarınızı ve kullandığınız aygıt ile ilgili bilgileri de gizler. Bu, uçtan uca tümüyle gizlenmiş, gerçekten gizli bir tarama oturumu sağlar.

Gizli/Özel pencere ya da Gizli gezinti özelliklerindeki sınırlamalar ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için, Common Myths about Private Browsing Mozilla makalesine bakabilirsiniz.

# Ziyaret etmek istediğim bir site Tor üzerinden erişilmesini engelliyor.

Tor ağını engellemek

Tor ağı herkese açıktır ve siteler her zaman bağlantıların Tor ağından geldiğini anlayabilir. Sitelerin engellediği Tor kullanıcıları için en iyi sonuç kullanıcıların doğrudan site yöneticileri ile görüşmesi yoluyla alınıyor. İlgili siteye şöyle bir ileti göndermeniz işe yarayabilir:

> "Merhaba! xyz.com sitenize Tor Browser kullanarak bağlanmaya çalışıyorum ancak sitenizin Tor kullanıcılarının erişmesine izin vermediğini gördüm. Bu durumu gözden geçirmenizi söylemek istedim. Dünya üzerinde kişisel gizliliğini korumak ve sansürü aşmak isteyen pek çok kişi Tor Browser kullanıyor. Tor kullanıcılarını engellediğinizde, baskıcı ülkelerde bulunan ve özgürce internet kullanmak isteyen gazeteciler, yolsuzlukları ortaya çıkaranlar, aktivistler ve sıradan insanlar gibi izlenmeyi ve kimliklerinin ortaya çıkmasını istemeyen kişileri engellemiş oluyorsunuz. Lütfen sayısal dünyada kişisel gizliliğin ve internet özgürlüğünün korunmasını önemsediğinizi göstermek için Tor kullanıcılarının xyz.com sitesine erişmesine izin verin. Teşekkürler."

Bankalar ve diğer önemli siteler söz konusu olduğunda, konuma göre engellemeler de yaygın olarak görülür. Örneğin, bir banka genellikle hizmetlerine bir ülkeden eriştiğinizi biliyorsa ve aniden dünyanın diğer tarafındaki bir çıkış aktarıcısından bağlanıyorsanız, hesabınız kilitlenebilir veya askıya alınabilir.

Bir onion hizmeti ile bağlantı kuramıyorsanız sorun çözme adımları ile ilerleyin.

# Tor daha hızlı çalışabilir mi? Tor Browser diğer tarayıcılardan daha mı yavaş?

Tor Browser hızı

Tor Browser bazen diğer tarayıcılardan daha yavaş olabilir. Tor ağında günlük olarak bir milyondan fazla kullanıcı bulunuyor ve tüm trafiği yönelten 6.000 üzerinde aktarıcı var. Sunucular üzerindeki yük bazen gecikmelere neden olabiliyor. Tasarımın doğası gereği verileriniz dünya üzerinde değişik konumlarda bulunan ve gönüllüler tarafından işletilen sunucular üzerinden geçirildiğinden her zaman bazı dar boğazlar ve ağ gecikmeleri olacaktır. Kendi aktarıcınızı işleterek ya da başkalarını bu konuda yüreklendirerek ağ hızının artmasına katkıda bulunabilirsiniz. Çok daha ayrıntılı bir yanıt almak için Roger tarafından bu konuda yazılan günlük yazısına ve ağ başarımı ile ilgili Tor açık araştırma konuları: 2018 sürümü yazısına bakabilirsiniz.

Ayrıca Tor ağına yapılan hizmet reddi (DoS) saldırılarını ele alan Süregelen saldırılara karşı Tor ağı savunması günlük yazımıza göz atabilirsiniz. Ayrıca, bu saldırıların bazılarına direnmeye yardımcı olması amacıyla Onion hizmetlerinin çalıştığının kanıtı ile ilgili bir yazı yayınladık. Böylece Tor daha önce olduğundan çok daha hızlı çalışabilir ve diğer tarayıcılar ile bir hız farkı hissetmezsiniz.

# Neden Google sitesi farklı dilde görünüyor?

Yabancı diller

Google dünyanın neresinden olduğunuzu anlamak için "coğrafi konum" bilginizi kullanır. Böylece size özel deneyimi daha iyi kılar. Bu deneyim içinde kullanılacak dil de bulunur. Bağlantınızın olduğu konuma göre kullanmayı yeğleyeceğiniz dil öngörülür ve aramalarda buna uygun sonuçlar görüntülenir.

Google sitesini İngilizce (ya da istediğiniz başka bir dilde) görüntülemek istiyorsanız bununla ilgili bağlantıya tıklamanız yeterlidir. Bunu bir hata olarak değil bir Tor özelliği olarak değerlendiriyoruz. İnternet düz değildir ve görünüşü nerede olduğunuza göre değişir. Bu özellik insanlara bunu hatırlatır.

Google arama adreslerinde değişken olarak ad/değişken çiftleri kullanılır ve bunlardan biri "hl" değişlenidir. "hl" değişkenine "en" değerini verirseniz Google hangi sunucunun gönderdiğinden bağımsız olarak arama sonuçlarını İngilizce olarak görüntüler. Değiştirilen bağlantı şunun gibi görünür:

https://encrypted.google.com/search?q=online%20anonymity&hl=en

Başka bir basit yöntem kendi yerel Google sitenizi kullanmaktır. Yerel adres google.be, google.de, google.us ya da google.com.tr gibi olabilir.

# Tor Browser uygulamasını VPN ile kullanmak

VPN ile Tor Browser

Genel olarak, ayarları gizliliğinizi tehlikeye atmayacak şekilde yapabilecek uzman bir kullanıcı değilseniz, Tor ile VPN bağlantısını birlikte kullanmanızı önermiyoruz.

Tor + VPN ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için Viki sayfamıza bakabilirsiniz.

# Güvenlik

## Konular

- Tor ağını diğer tarayıcılar ile kullanmak
- Tor Browser iyi kullanım örnekleri
- Koruma aktarıcılarını anlamak
- Android için Tor Browser izleyici uyarıları
- Tor Browser eski işletim sistemi desteği

# Tor ağını Tor Browser yanında başka bir tarayıcı ile kullanabilir miyim?

Tor

Tor ağını Tor Browser dışında bir tarayıcı ile kullandığınızda kişisel gizliliğiniz korunamayabilir.

Tor ağını başka bir tarayıcı ile kullanmak güvenli değildir. Bu tarayıcılar Tor tarafından sağlanan gizlilik korumaları düşünülerek tasarlanmamıştır. Bunları Tor ağına bağlamayı başarsanız bile, yine de şunlar gibi tanımlayıcı bilgileri açığa çıkarabilirler:

- DNS sızıntıları veya WebRTC ile gerçek IP adresiniz.
- Parmak izi çıkarma için kullanılabilecek işletim sistemi, yazı tipi ve eklenti bilgileriniz.
- Tarama oturumlarından sonra kalan tanımlama bilgileri ve ön bellek.

Tor Browser, bu tür sızıntıları önlemek ve Tor kullanıcılarının birbirine benzer görünmesini sağlamak için dikkatlice geliştirilmiş ve değiştirilmiştir. Bu değişiklikler anonimliği büyük ölçüde artırır. Diğer tarayıcılarda bu savunmalar yoktur. Bu nedenle bunları Tor ile kullanmak tanımlanmanızı ve izlenmenizi kolaylaştırabilir.

### Tor Browser ile başka bir tarayıcıyı aynı anda çalıştırmak güvenli midir?

Tor Browser ile başka bir tarayıcıyı aynı anda çalıştırırsanız, Tor Browser hızı ya da kişisel gizliliği koruma özellikleri etkilenmez. Bununla birlikte, Tor ve başka bir tarayıcıyı aynı anda kullanırken, farenizi bir tarayıcıdan diğerine götürdüğünüzde Tor etkinliğinizin diğer tarayıcıdaki Tor olmayan (gerçek) IP adresinizle ilişkilendirilebileceğini unutmayın.

Ya da dalgınlıkla Tor Browser üzerinde yapmak istediğiniz bir şeyi yanlışlıkla kişisel gizliliğin korunmadığı tarayıcıda yapabilirsiniz.

# Tor Browser kullandığımda tümüyle anonim olur muyum?

Tor Browser

Tor kullansanız bile genellikle mükemmel bir anonimlik sağlayamazsınız. Bununla birlikte Tor kullanırken ya da çevrim dışı iken anonimliğinizi geliştirmek için yapabileceğiniz bazı şeyler var.

### Tor Browser uygulamasını ve özellikle Tor için yapılandırılmış yazılımları kullanın

Tor uygulaması çalışırken bilgisayarınızın tüm internet trafiğini korumaz. Tor uygulaması yalnızca kendi internet trafiğini Tor üzerinden gönderecek şekilde doğru yapılandırılmış uygulamaları korur.

### İnternet formları üzerinden hangi bilgileri verdiğinizi denetleyin

Tor Browser ile ziyaret ettiğiniz siteler sizin kim olduğunuzu ve gerçek konumunuzu bilmez. Ne yazık ki, çoğu site internet formları üzerinden, gerçekte gerek duyduklarından daha fazla kişisel bilgi almaya çalışır. Böyle bir sitede oturum açarsanız, site konumunuzu bilemez ancak kim olduğunuzu bilir. Bunun yanında daha önce ad, e-posta adresi, coğrafi adres, telefon numarası gibi kişisel bilgilerinizi verdiyseniz bu site için anonim kalamazsınız. En iyi savunma internet formlarını doldururken uyanık ve aşırı dikkatli olmaktır.

### Tor üzerinden torrent kullanmayın

Torrent dosya paylaşımı uygulamalarının, Tor kullanacak şekilde yapılandırılmış olsalar bile vekil sunucu ayarlarını görmezden geldiği ve doğrudan internet bağlantısı kurduğu gözlemlenmiştir. Torrent uygulamanız yalnızca Tor üzerinden bağlansa bile, torrent alt yapısının çalışma şeklinden dolayı sıklıkla izleyici GET isteklerinde gerçek IP adresiniz gönderilir. Bu şekilde torrent trafiğinizin ve diğer eşzamanlı Tor internet trafiğinizin anonimliğini bozarken Tor ağındaki tüm kullanıcıların hızını da düşürmüş olursunuz.

### Tarayıcı eklentilerini kurmayın ve etkinleştirmeyin

Tor Browser, Flash, RealPlayer ve Quicktime gibi tarayıcı eklentilerini engeller. Bu eklentiler IP adresinizi açığa çıkarmak için kullanılabilir. Benzer şekilde, Tor Browser üzerine eklentiler kurmanızı önermiyoruz. Bunlar Tor ağının dışına çıkabilir veya anonimliğinize ve gizliliğinize başka bir şekilde zarar verebilir.

### Sitelerin HTTPS sürümlerini kullanın

Tor uygulaması, Tor ağına giden ve Tor ağı içindeki trafiğinizi şifreler. Ancak son hedef sitesine giden trafiğinizin şifrelenmesi o siteye bağlıdır. Sitelere özel şifreleme sağlamakta yardımcı olmak için Tor Browser üzerinde Yalnızca HTTPS kipi bulunur. Bununla birlikte, hassas bilgiler verdiğiniz sitelerin adres çubuğunda bir asma kilit simgesi ya da soğan simgesi olup olmadığına bakmalısınız. Adresin başına https:// ekleyin ve site için beklenen uygun adın görüntülendiğinden emin olun. Ayrıca EFF tarafından hazırlanmış Tor ve HTTPS ilişkisi nedir konulu görsele bakabilirsiniz.

### Çevrim içi durumdayken Tor üzerinden indirdiğiniz belgeleri açmayın

Tor Browser dış uygulamalar tarafından işlenen belgeler otomatik olarak açılmadan önce sizi uyarır. BU UYARIYI GÖRMEZDEN GELMEYİN. Tor üzerinden belgeler indirirken çok dikkatli olmalısınız (özellikle DOC ve PDF dosyalarını ve Tor Browser içindeki PDF görüntüleyiciyi kullanmıyorsanız). Bu belgelerde onları açan uygulama tarafından Tor dışından indirilecek internet kaynakları bulunabilir. Bu durum Tor dışındaki gerçek IP adresinizin ortaya çıkmasına neden olabilir. Tor aracılığı ile indirdiğiniz dosyalarla çalışmanız gerekiyorsa, ya bağlantısı kesilmiş bir bilgisayar kullanmanızı ya da açabileceğiniz güvenli PDF dosyaları oluşturmak için dangerzone uygulamasını kullanmanızı önemle öneririz. BitTorrent ve Tor uygulamalarını birlikte kullanmak hiç bir durumda güvenli değildir.

### Kuruluş bulun

Tor, saldırganların hangi hedef sitelere bağlandığınızı öğrenmesini engeller. Bununla birlikte varsayılan olarak, internet trafiğinizi izleyen başkalarının Tor kullandığınızı öğrenmesini engellemez. Bu sizin için önemliyse, Tor uygulamasını doğrudan Tor ağına bağlanmak yerine bir köprü kullanacak şekilde yapılandırarak bu riski azaltabilirsiniz. Sonuçta en iyi koruma sosyal bir yaklaşımdır: Yakınınızda ne kadar çok Tor kullanıcısı varsa ve ilgi alanları ne kadar çeşitli ise onlardan biri olmanız o kadar az tehlikeli olur. Başkalarını da Tor kullanmaya ikna edin!

Aklınızı kullanın ve öğrenmeyi sürdürün. Tor uygulamasının ne yaptığını ve ne yapmadığını iyi anlayın. Sorunlu alanlar listesi tamamlanmış değil ve tüm sorunları tanımlamak ve belgelemek için yardımınıza gerek duyuyoruz.

# Tor devremdeki ilk IP adresi neden her zaman aynı kalıyor?

Koruma aktarıcısı

Bu durum Tor için normaldir. Devrenizdeki ilk aktarıcı "giriş koruması" ya da "koruma" olarak adlandırılır. Bilinen anonimlik kırma saldırılarına karşı koruma sağlamak için devrenizde 2-3 ay süreyle aynı kalan hızlı ve kararlı bir aktarıcıdır. Devrenin kalanı her yeni siteyi ziyaret ettiğinizde değişir ve bu aktarıcılar hep birlikte Tor için tam gizlilik koruması sağlar. Koruma aktarıcılarının çalışması ile ilgili ayrıntılı bilgi almak için bu günlük iletisine, giriş korumaları ile ilgili bilgi almak için bu yazıya bakabilirsiniz.

# Android için Tor Browser uygulamasında neden izleyiciler bulunduğu bildiriliyor?

Android için Tor Browser

Bildirilen izleme kodu Android için Firefox üzerinden geliyor. Çünkü Tor Browser Firefox temelli bir tarayıcıdır. Exodus Privacy gibi gizlilik tarama araçları durağan inceleme yöntemiyle bu kitaplıkları bulur, ancak bu kodun etkin olup olmadığını değil, yalnızca uygulama paketinde bulunduğunu gösterir. Android için Tor Browser içindeki tüm izleme kodları varsayılan olarak kapalıdır. Ek olarak, izleme kodunun tümüyle kaldırılması planlandı.

# Tor Browser eski işletim sistemlerini desteklemeyi neden bırakıyor?

Tor Browser

Eski işletim sistemleri, işletim sistemlerinin desteklenmeyen sürümleridir. Bu sürümler artık güvenlik güncellemelerini almıyor ve bilinen güvenlik açıkları olabilir. Örneğin Microsoft, Windows 7, 8 ve 8.1 için resmi desteğini 2023 yılının Ocak ayında sonlandırdı.

### 32-bit Linux işletim sistemleri

32-bit Linux işletim sistemleri (i686 mimarisi) için destek, bir sonraki büyük Tor Browser sürümü olan 16.0 ile sona erecek. Linux dağıtımlarının büyük çoğunluğu artık 32-bit Linux (x86 üzerinde) desteği vermiyor. Firefox tarafındaki desteğin de sonlandırılmasıyla, 32-bit Linux için Tor Browser uygulamasını geliştirme sürdürülemez oldu. Kullanıcılara, son güncellemeleri alabilmeleri ve Tor Browser tarafından sunulan güvenlik özelliklerinden yararlanabilmeleri için Tor Browser uygulamasını 64-bit Linux işletim sistemi üzerine kurmalarını önemle öneriyoruz.

### Windows 7, 8, 8.1 ve macOS 10.12, 10.13, 10.14

Tor Browser 14 sürümünün (Firefox 128 ESR sürümüne dayalı) yayınlanmasıyla, Windows 8.1 ve öncesi ile macOS 10.14 ve öncesi sürümlerin desteklenmesi bırakılmıştır. Windows 7, 8, 8.1 ve macOS 10.12 ile 10.14 sürümlerini kullanan kullanıcılar, Firefox 115 ESR tabanlı Tor Browser 13.5 sürümünde kaldılar. Son birkaç yıldır Tor Browser'ın 13.5 sürümünü destekledik ve Mozilla tarafından gelen güvenlik yamalarını bu sürüme uyarladık. Ancak, ekibin üstlendiği bakım yükü ve eski Firefox ESR 115 ile son sürüm arasındaki artan uyumsuzluklar nedeniyle, Tor geliştiricileri Mart 2026 tasrihinde Tor Browser 13.5.29 sürümü desteğini sonlandırmaya karar verdiler.

Eski işletim sistemleri kullanıcılarının, tüm güvenlik düzeltmeleri ve yeni özellikleri taşıyan güncel Tor Browser kararlı sürümünü almak için işletim sistemlerini yükseltmeleri önemle önerilir.

- Windows: Kullanıcıların Windows 10 veya 11 sürümüne yükseltmeleri önerilir.
- macOS: Kullanıcıların macOS 10.15 (Catalina) ya da sonraki bir sürüme yükseltmeleri önerilir.
- Linux: glibc 2.17 veya üzerini kullanan en yeni dağıtımlar uyumludur. Tor Browser 16.0 sürümünde (güncel alfa ve bir sonraki kararlı sürüm, 2026 ortalarında yapılması planlanıyor) 32 bit x86 platform desteğinin kaldırılacağını unutmayın.

Bazı durumlarda, daha yeni işletim sistemini desteklemek için daha yeni donanım gerekebilir.

Lütfen tam ve güncel bir gereksinim listesi için Tor Browser kurulum sayfasına bakın.

# Hataları veya güvenlik sorunlarını bildirmek ve geri bildirimde bulunmak için Tor Project ekibiyle nasıl iletişim kurabilirsiniz

Sorunları bildirmek

Tor, yazılımlarımızı ve kaynaklarımızı geliştirmemize yardımcı olmaları için dünya çapındaki kullanıcıların ve gönüllülerin desteğine güveniyor. Bu nedenle geri bildirimleriniz bizim için (ve tüm Tor kullanıcıları için) çok değerlidir.

### Geri bildirim kalıbı

Bize hataları ya da düşüncelerinizi iletirken olabildiğince şu bilgileri eklemeye çalışın:

- Kullandığınız işletim sistemi
- Tor Browser sürümü
- Tor Browser güvenlik düzeyi
- Sorunu bizim de deneyimleyebilmemiz için yaşadığınız soruna kadar yaptığınız işlem adımları (örneğin, tarayıcıyı açtım, bir adres yazdım, [i] simgesine tıkladım ve tarayıcı çöktü gibi)
- Sorunun ekran görüntüsü
- Günlük dosyası

### Bize nasıl ulaşabilirsiniz

Bize ulaşabileceğiniz bir kaç yol var. Sizin için en uygun olanını seçebilirsiniz.

#### Tor forumu

Tor forumu üzerinden yardım istemenizi öneririz. Yeni bir konu açmak için bir hesap açmanız gerekir. Sormadan önce lütfen tartışma yönergelerimizi inceleyin. Şu anda, en hızlı şekilde yanıt almak için lütfen İngilizce yazın. Bir hata bulduysanız, lütfen GitLab üzerinden bildirin.

#### GitLab

Önce hatanın zaten bilinip bilinmediğine bakın. Tüm sorunları https://gitlab.torproject.org/ üzerinde görebilirsiniz. Yeni bir sorun açmak için, lütfen Tor Project GitLab ortamına erişmek üzere yeni bir hesap isteğinde bulunun ve sorununuzu bildirmek için doğru depoyu bulun. Ya da hesap oluşturmanıza gerek kalmadan Anon Ticket ile hataları bildirebilir veya bize anonim olarak geri bildirim gönderebilirsiniz. Tor Browser ile ilgili sorunlar Tor Browser sorun izleyici üzerinde bulunur. Sitelerimiz ile ilgili sorunlar sorun izleyici üzerinde bulunur.

#### Telegram

Tor Browser kurmak ya da sorunları gidermek konusunda yardıma gerek duyuyorsanız ve bulunduğunuz yerde Tor forumu engelleniyorsa, bize Telegram üzerinden ulaşabilirsiniz https://t.me/TorProjectSupportBot. Bir Tor destek uzmanı size yardımcı olacak.

#### WhatsApp

WhatsApp numaramıza bir ileti göndererek yardım alabilirsiniz: +447421000612. Bu hizmet yalnızca metin iletileri için kullanılabilir. Görüntülü iletiler ya da aramalar desteklenmez.

#### Signal

+17787431312 Signal numaramıza ya da `@torsupport.89` Signal kullanıcı adımıza bir ileti göndererek ekibimizle görüşebilirsiniz. Signal özgür ve kişisel gizlilik odaklı bir iletişim uygulamasıdır. Bu hizmet yalnızca metin iletileri için kullanılabilir. Görüntülü iletiler ya da aramalar desteklenmez. Bir ileti göndermenizden sonra, destek ekibimiz size rehberlik ederek sorununuzu gidermenize yardımcı olur.

#### E-posta

frontdesk@torproject.org adresinden bize e-posta gönderebilirsiniz.

Lütfen e-postanızın konusuna bize neyi bildirdiğinizi yazın. Konu satırındaki bilgi olabildiğince ayrıntılı olduğunda ("bağlantı sorunu", "site için öneri", "Tor Browser ile ilgili geri bildirim", "Köprü kullanmam gerekiyor" gibi), sorunu anlayıp izlememiz daha kolay oluyor. Konu satırı yazılmadan gönderilen e-postalar bazen istenmeyen ileti olarak işaretlendiğinden göremiyoruz.

Daha hızlı yanıt almak için İngilizce ya da biliyorsanız İspanyolca/Portekizce yazın. Bu dilleri bilmiyorsanız istediğiniz dilde yazabilirsiniz. Ancak konuyu anlayabilmemiz için çeviri desteği almamız gerekeceğinden biraz daha geç yanıt verebileceğimizi unutmayın.

#### Günlük yazısı yorumları

İletmek istediğiniz hatalar ya da düşünceleriniz için istediğiniz zaman ilgili günlük yazılarının altına yorum yapabilirsiniz. Konu ile ilgili bir günlük yazısı yoksa lütfen bizimle farklı bir yoldan iletişim kurun.

#### Matrix/IRC

Geri bildirimde bulunmak, hata veya sorunları bildirmek için bizi OFTC üzerindeki #tor kanalında veya #tor:matrix.org adresinde bulabilirsiniz. Hemen yanıt veremeyebiliriz. Ancak yazılanları geriye doğru okuyoruz ve uygun olduğumuzda yanıt veriyoruz.

OFTC sunucularına nasıl bağlanacağınızı öğrenin.

#### E-posta listeleri

Sorunları ve düşüncelerinizi e-posta listelerini kullanarak iletmek isterseniz, konu ile ilgili e-posta listesini kullanmanızı öneririz. Tüm e-posta listelerimizi buraya tıklayarak görebilirsiniz.

Bir Tor aktarıcısı işletmek ile ilgili konular için: tor-relays

### Bir güvenlik sorununu bildirmek

Bir güvenlik sorunu bulduysanız, lütfen security@torproject.org adresine e-posta ile bildirin.

E-postanızı şifrelemek istiyorsanız, bu e-posta adresinin herkese açık OpenPGP anahtarını keys.openpgp.org adresinden alabilirsiniz. Şu andaki parmak izi:

835B 4E04 F6F7 4211 04C4 751A 3EF9 EF99 6604 DE41

Katılmak isterseniz hata bulma ödülü programımız var. Lütfen unutmayın. Bir güvenlik sorunu bir üçüncü taraf sitesine bildirmenin kontrol edemediğimiz bazı riskleri vardır. Bu nedenle doğrudan bildirmeyi yeğliyoruz.

# Tor Project ile yardım almak, hata bildirmek veya geri bildirimde bulunmak

Kullanıcı desteği

Bize bir destek isteği, hata ya da fikir iletirken olabildiğince şu bilgileri eklemeye çalışın:

1. Kullandığınız işletim sistemi
2. Tor Browser sürümü
3. Tor Browser güvenlik düzeyi
4. Soruna nasıl ulaştığınızı adım adım açıklayın. Böylece sorunu yeniden oluşturabiliriz (örneğin, tarayıcıyı açtım, bir adres yazdım, ayarlardaki bir seçeneğe tıkladım, ardından tarayıcım çöktü gibi)
5. Sorunun ekran görüntüsü
6. Bilgisayar için Tor Browser uygulamasında konsol günlükleri (Windows/Linux için Ctrl+Shift+J, macOS için Cmd+Shift+J) ile açılabilir
7. Tor günlükleri (Ayarlar > Bağlantı > Gelişmiş > Tor kayıtlarını görüntüle)
8. Tor bağlantısı kurduğunuz bölge.
9. Bağlantı Yardımcısı tarafından seçilmiş bölge (sorun Bağlantı Yardımcısı ile ilgili ise)
10. Tor, bulunduğunuz bölgede engelleniyor mu?
11. Tor ağı ile bağlantı kurulduysa, ön yükleme ne kadar sürdü? Gezinme hızı üzerinde herhangi bir etkisi var mı?

#### Tor kullanıcı desteği ekibinin çalışma saatleri

Pazartesi - Perşembe: E-posta, Telegram, WhatsApp ve Signal üzerindeki kullanıcı desteği kanallarımız açıktır.

Cuma - Pazar: Destek kanalı kapalıdır. Ekibimizin Pazartesi günü iletilerinizi yanıtlayacağından emin olabilirsiniz.

### Bize nasıl ulaşabilirsiniz

Bize ulaşabileceğiniz bir kaç yol var. Sizin için en uygun olanını seçebilirsiniz.

#### Telegram

Birkaç resmi Telegram botumuz ve kanalımız var:

1. Tor Browser indirmek için @GetTor_Bot.
2. @GetBridgesBot obfs4 köprülerini almak için bu adresi kullanın.
3. @TorProject adresinden güncel Tor haberlerini alabilirsiniz.
4. Yardım almak için @TorProjectSupportBot adresini kullanabilirsiniz. Şu anda Telegram destek kanalı İngilizce, Rusça ve Farsça dillerinde hizmet veriyor. Sansürü aşmak için yardıma gerek duyuyorsanız, izlememizi kolaylaştırmak için lütfen menüden bağlandığınız bölgeyi seçin.

#### Tor forumu

Tor forumunda yardım istemenizi öneririz. Yeni bir konu oluşturmak için bir hesap açmanız gerekir. Lütfen tartışma kurallarımızı inceleyin ve soru sormadan önce var olan konular arasında olup olmadığına bakın. Şu anda, en hızlı şekilde yanıt almak için lütfen İngilizce yazın. Bir hata bulduysanız, lütfen GitLab üzerinden bildirin.

#### WhatsApp

WhatsApp numaramıza bir ileti göndererek yardım alabilirsiniz: +447421000612. Bu hizmet yalnızca metin iletileri için kullanılabilir. Görüntülü iletiler ya da aramalar desteklenmez.

#### Signal

+17787431312 Signal numaramıza ya da `@torsupport.89` Signal kullanıcı adımıza bir ileti göndererek ekibimizle görüşebilirsiniz. Signal özgür ve kişisel gizlilik odaklı bir iletişim uygulamasıdır. Şu anda destek kanalımız İngilizce, Rusça ve Farsça dillerinde hizmet veriyor ve sansür uygulanan bölgelerdeki Tor kullanıcılarına yardım etmeye odaklanıyor. Bu hizmet yalnızca yazılı iletiler için kullanılabilir. Video veya arama desteklenmez. Bir ileti göndermenizden sonra, destek ekibimiz size rehberlik ederek sorununuzu gidermenize yardımcı olur.

#### E-posta

frontdesk@torproject.org adresinden bize e-posta gönderin

Lütfen e-postanızın konusuna bize neyi bildirdiğinizi yazın. Konu satırındaki bilgi olabildiğince ayrıntılı olduğunda ("bağlantı sorunu", "site için öneri", "Tor Browser ile ilgili geri bildirim", "Köprü kullanmam gerekiyor" gibi), sorunu anlayıp izlememiz daha kolay oluyor. Konu satırı yazılmadan gönderilen e-postalar bazen istenmeyen ileti olarak işaretlendiğinden göremiyoruz.

En hızlı yanıtı almak için yapabiliyorsanız İngilizce, Rusça, Farsça, İspanyolca, Hintçe, Bengalce ve/veya Portekizce yazın. Bu dilleri bilmiyorsanız istediğiniz dilde yazabilirsiniz. Ancak konuyu anlayabilmemiz için çeviri desteği almamız gerekeceğinden biraz daha geç yanıt verebileceğimizi unutmayın.

#### IRC ve Matrix

Bizi OFTC üzerindeki `#tor` kanalında veya Matrix üzerindeki Tor kullanıcı desteği kanalında bulabilirsiniz. Hemen yanıt veremeyebiliriz, ancak birikmiş iletilere bakıyoruz ve yapabildiğimizde size yanıt yazıyoruz.

OFTC sunucularına nasıl bağlanacağınızı öğrenin.

#### GitLab

Önce hatanın zaten bilinip bilinmediğine bakın. Tüm sorunları https://gitlab.torproject.org/ üzerinde görebilirsiniz. Yeni bir sorun kaydı açmak için, lütfen Tor Project GitLab ortamına erişmek üzere yeni bir hesap isteğinde bulunun ve sorununuzu bildirmek için doğru depoyu bulun. Tor Browser ile ilgili sorunlar Tor Browser sorun izleyici üzerinde bulunur. Sitelerimiz ile ilgili sorunlar sorun izleyici üzerinde bulunur.